Khe hở môi - vòm miệng (còn gọi là sứt môi, hở hàm ếch) là một trong những dị tật bẩm sinh phổ biến nhất trên thế giới, tỉ lệ khoảng 1/700 trẻ sơ sinh. Ở Việt Nam, mỗi năm có hàng nghìn trẻ ra đời mang dị tật này.
Bác sĩ Nguyễn Văn Đẩu, nguyên Trưởng khoa răng hàm mặt Bệnh viện Nhi đồng 1, chăm sóc trẻ mắc khe hở môi - vòm miệng - Ảnh: T.T.D.
Đây không chỉ là một bất thường về hình thể mà còn kéo theo nhiều khó khăn liên quan đến ăn uống, ngôn ngữ, thính lực, thẩm mỹ và cả tâm lý xã hội.
Điều trị khe hở môi - vòm miệng không phải là một sự kiện đơn lẻ, mà là một hành trình dài, thường kéo dài từ khi trẻ mới sinh đến khi trưởng thành. Trong suốt quá trình đó, trẻ cần trải qua nhiều mốc can thiệp khác nhau, bao gồm phẫu thuật môi, vòm miệng, ghép xương ổ răng, chỉnh nha, trị liệu ngôn ngữ và hỗ trợ tâm lý.
Chính vì thế việc chăm sóc
Bà Kathy (bìa phải) - Chủ tịch Tổ chức Phẫu thuật Nụ Cười - bên các đồng nghiệp dịp 35 năm tổ chức này có mặt ở Việt Nam. Phẫu thuật Nụ Cười đã hỗ trợ hàng chục ngàn trẻ mắc dị tật khe hở môi - vòm miệng - Ảnh: LAN ANH
Lộ trình điều trị từ sơ sinh đến trưởng thành
Điều trị khe hở môi - vòm miệng là một hành trình dài, được chia thành nhiều giai đoạn. Ngay từ trước khi sinh, nhờ siêu âm, dị tật có thể được phát hiện, từ đó cha mẹ được tư vấn di truyền, chuẩn bị tâm lý và tiếp cận nhóm chuyên môn.
Sau khi chào đời, trẻ cần được đảm bảo dinh dưỡng bằng các loại bình chuyên dụng, có thể được làm khí cụ chỉnh hình tiền phẫu thuật để trẻ ăn uống thuận lợi hơn và để thu hẹp khe hở.
Đến khoảng 3-6 tháng tuổi, trẻ thường trải qua phẫu thuật sửa môi nhằm cải thiện thẩm mỹ và hỗ trợ bú tốt hơn. Từ 9 đến 18 tháng, phẫu thuật sửa vòm miệng sẽ được tiến hành, giúp trẻ phát âm chính xác hơn và giảm sặc khi ăn, đồng thời kết hợp đặt ống thông khí tai để phòng ngừa viêm tai giữa.
Trong giai đoạn 1-5 tuổi, trẻ cần được trị liệu ngôn ngữ, khám nha khoa định kỳ và kiểm tra thính lực thường xuyên để xây nền tảng giao tiếp và sức khỏe.
Từ 6-10 tuổi, bác sĩ chỉnh nha sẽ tiến hành nong hàm và các biện pháp chỉnh nha giai đoạn đầu, đồng thời chuẩn bị cho ghép xương ổ răng, thường thực hiện khi răng nanh vĩnh viễn bắt đầu mọc.
Giai đoạn từ 10-15 tuổi, trẻ được chỉnh nha toàn diện và có thể cần phẫu thuật giọng nói bổ sung nếu vẫn còn rối loạn phát âm. Khi bước vào 16-21 tuổi, nếu hàm trên phát triển kém, trẻ có thể phải trải qua phẫu thuật chỉnh hình xương hàm, đồng thời phẫu thuật thẩm mỹ môi, mũi để hoàn thiện diện mạo.
Sau 21 tuổi, quá trình điều trị chuyển sang giai đoạn duy trì với chỉnh nha giữ ổn định, chăm sóc nha khoa định kỳ và hỗ trợ tâm lý lâu dài.
Vai trò của cha mẹ
Trong toàn bộ kế hoạch điều trị, cha mẹ chính là nhân tố quyết định. Dù đội ngũ y tế có chuyên nghiệp đến đâu, sự hợp tác, kiên nhẫn và yêu thương của cha mẹ mới là chìa khóa mang lại thành công.
Cha mẹ cần tuân thủ lịch hẹn khám và trị liệu, chăm sóc trẻ sau phẫu thuật đúng hướng dẫn, hỗ trợ luyện phát âm hằng ngày và duy trì vệ sinh răng miệng cũng như chế độ ăn uống khoa học. Quan trọng hơn cả, cha mẹ cần khích lệ tinh thần, giúp trẻ vượt qua mặc cảm, tự tin hòa nhập với bạn bè và xã hội.
Vì sao trẻ mắc khe hở môi vòm miệng ngày càng tăng?
Mỗi năm Việt Nam có khoảng 1,5 triệu trẻ em chào đời, ước tính khoảng 3.000 trẻ mắc phải dị tật khe hở môi vòm. Đây là dị tật chiếm tỉ lệ cao, đang gia tăng ở mức báo động.
Quy định mới về xóa đăng ký tạm trú, người dân cần biết từ ngày 15-3; Xẻ ruộng lúa lập vườn sinh thái trái phép rồi rao bán; Quy định tốc độ 50km/h trên quốc lộ 22... là những nội dung được nhiều bạn đọc quan tâm tuần qua.
Sau khi Trung tâm Tài chính quốc tế tại TP.HCM và Đà Nẵng chính thức ra mắt, nhiều ngân hàng và công ty chứng khoán đã lên kế hoạch hiện diện, cho thấy sự dịch chuyển sang các mô hình dịch vụ tài chính có giá trị gia tăng cao hơn.
Theo các bác sĩ, ở tuổi 60, hành trình mang thai và sinh nở không còn là câu chuyện tự nhiên của cơ thể, mà trở thành một thử thách khắc nghiệt đối với hệ tim mạch, nội tiết và cả khả năng hồi phục vốn đã suy giảm theo thời gian.
Sau khi nhận tin báo của người dân, lực lượng chức năng đã có mặt tại hiện trường và phát hiện một nam thanh niên có hành vi sử dụng điện thoại di động quay lén trong khu vực nhà vệ sinh nữ.
Ngày 22-3, mạng xã hội lan truyền đoạn clip hai tài xế mâu thuẫn rồi xô xát, dẫn đến một người bị chảy máu vùng đầu tại đường Hải Thượng Lãn Ông, phường Chợ Lớn, TP.HCM.
Bộ Công an được giao chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan điều tra, xử lý nghiêm các tổ chức, cá nhân có hành vi thao túng thị trường, găm hàng, thổi giá, đầu cơ trục lợi trong hoạt động sản xuất, kinh doanh nguyên, nhiên, vật liệu xây dựng.
Khi đứng trước sạp cá, nhiều người loay hoay vì không biết loại nào an toàn để ăn thường xuyên. Những cái tên dưới đây vừa dễ mua tại chợ, giá mềm, lại có mức thủy ngân rất thấp, phù hợp cho bữa cơm hàng ngày.
(NLĐO) - Thục Trang Sachi đến từ Việt Nam đã giành huy chương vàng bảng vocal lứa tuổi 12-13 tại cuộc thi Nghệ thuật quốc tế châu Á-Thái Bình Dương 2026.
Vì sao trẻ mắc khe hở môi vòm miệng ngày càng tăng?
