Cục Chăn nuôi và Thú y: Heo bệnh không được phép lưu thông
Trao đổi với Tuổi Trẻ ngày 9-1, ông Tăng Anh Vinh - Trưởng Phòng thú y cộng đồng, Cục Chăn nuôi và Thú y (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) - cho biết liên quan đến vi phạm an toàn thực phẩm tại Công ty Đồ hộp Hạ Long, Cơ quan cảnh sát điều tra Công an TP Hải Phòng đang mở rộng điều tra, làm rõ trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân có liên quan trước khi có kết luận cuối cùng.
Ông Vinh nói thêm hiện cục cũng chờ kết luận điều tra đầy đủ, khách quan để thông tin rộng rãi hơn.
* Số lượng thịt heo nhiễm bệnh được đưa vào sản xuất là rất lớn và trong thời gian dài. Vậy quy trình kiểm dịch, kiểm tra, giám sát vận chuyển, xử lý heo hiện nay ra sao và liệu có những lỗ hổng thực thi nào?
- Theo quy định hiện hành, động vật và sản phẩm động vật trước khi vận chuyển ra khỏi địa bàn cấp tỉnh phải được kiểm dịch, cấp giấy chứng nhận của cơ quan thú y. Heo mắc bệnh, nghi mắc bệnh, đặc biệt là dịch tả heo châu Phi, bắt buộc phải tiêu hủy, tuyệt đối không được vận chuyển, giết mổ hay đưa vào chế biến, tiêu thụ.
Việc phát hiện đường dây thu gom, vận chuyển heo bệnh qua nhiều địa phương với số lượng lớn và kéo dài cho thấy công tác tổ chức thực hiện ở một số khâu, một số địa bàn còn hạn chế, có lỗ hổng.
Có thể xảy ra tình trạng cố tình che giấu dịch bệnh, vận chuyển trái phép, né tránh kiểm tra hoặc các hộ chăn nuôi, giết mổ nhỏ lẻ, tự phát và phân bố rộng trong khi lực lượng thú y cơ sở còn mỏng.
* Cơ quan quản lý nhà nước, đặc biệt là cơ quan thú y địa phương, có trách nhiệm như thế nào trong vụ việc này?
- Theo quy định của pháp luật, cơ quan quản lý nhà nước về thú y ở địa phương có trách nhiệm tổ chức giám sát dịch bệnh động vật trên địa bàn, thực hiện kiểm dịch, kiểm soát vận chuyển, kiểm soát giết mổ và vệ sinh thú y. Cùng với đó là kịp thời phát hiện, ngăn chặn và xử lý các hành vi vận chuyển, giết mổ, tiêu thụ heo bệnh, heo không rõ nguồn gốc theo thẩm quyền.
Đối với vụ việc đang được điều tra, trách nhiệm cụ thể của từng tổ chức, cá nhân, trong đó có trách nhiệm của cơ quan thú y địa phương nếu có, sẽ được xem xét, làm rõ trên cơ sở kết luận của cơ quan chức năng.
Cục Chăn nuôi và Thú y khẳng định quan điểm xử lý nghiêm, không bao che, không dung túng. Đồng thời yêu cầu các địa phương rà soát, chấn chỉnh công tác quản lý để khắc phục các tồn tại, không để xảy ra các vụ việc tương tự trong thời gian tới.
* Qua phản ánh cũng cho thấy một lượng lớn thịt heo bị nhiễm bệnh đã được hợp thức hóa giấy tờ để đưa ra thị trường, cục có giải pháp nào để ngăn chặn việc này?
- Cục Chăn nuôi và Thú y đang đẩy mạnh cấp giấy kiểm dịch điện tử và lưu thông dữ liệu giữa các cơ quan thú y, quản lý thị trường, chính quyền địa phương để hạn chế làm giả giấy tờ.
Thứ hai, tăng cường phối hợp giữa các cơ quan liên ngành trong công tác kiểm tra, giám sát. Đặc biệt khi kiểm tra phát hiện vi phạm thì chúng tôi không chỉ thu hồi, tiêu hủy mà truy xuất nguồn gốc để xác định nguyên nhân từ khâu nào trong quá trình chăn nuôi cho đến giết mổ, chế biến và tiêu thụ để xử lý triệt để.
Thứ ba, cục đang tăng cường công tác giám sát dịch bệnh gắn liền với xét nghiệm bệnh phẩm. Đối với vùng hay cơ sở chăn nuôi có nguy cơ cao liên quan đến dịch bệnh thì yêu cầu lấy mẫu giám sát trước khi xuất bán.
Một vấn đề nữa là tăng cường trách nhiệm công vụ về kỷ luật hành chính ở mức độ cao nhất, không để người thực thi công vụ tiếp tay cho những việc phù phép giấy tờ.