Giải thưởng Sinh viên nghiên cứu khoa học Euréka 2025 vừa khép lại với 192 công trình đến từ 84 trường ĐH trên cả nước.
Thí sinh tham dự Vòng chung kết Giải thưởng Sinh viên nghiên cứu khoa học Euréka - Ảnh: Báo Nhân Dân
Trong hội trường, điều đọng lại trong tôi là ánh mắt tự tin của những người trẻ đang trình bày công trình của mình như một giải pháp thật sự cho những vấn đề của cuộc sống.
30 năm trước, tôi tham dự Euréka với tư cách thí sinh. Nay trở lại trong vai trò giám khảo, tôi cảm nhận được sự trưởng thành đáng kể của phong trào Nữ sinh kiến trúc thắng giải Euréka ở lĩnh vực quy hoạch kiến trúc xây dựngĐỌC NGAY
Đáng quý hơn, nhiều nhóm đã chủ động làm thử nghiệm, thu thập phản hồi người dùng và điều chỉnh sản phẩm. Một số dự án đã được doanh nghiệp liên hệ để tìm hướng thương mại hóa.
Điều đó cho thấy sinh viên ngày nay không chỉ làm nghiên cứu để "biết" mà để "ứng dụng". Các bạn có tư duy sản phẩm, có ý thức về ứng dụng và có khát vọng đem nghiên cứu của mình ra thị trường.
Nhưng phần lớn đề tài vẫn chỉ mới dừng lại ở phạm vi phòng lab. Một công trình nghiên cứu muốn bước ra khỏi giảng đường buộc phải có thêm những người đồng hành đến từ thực tiễn.
Doanh nhân hiểu thị trường, kỹ sư hiểu công nghệ, bác sĩ hiểu áp lực lâm sàng, nhà đầu tư hiểu đường đi của sản phẩm - họ mang đến một lớp tri thức mà giảng viên khó có thể thay thế.
Khi mentor bên ngoài tham gia vào quá trình phát triển đề tài, tri thức không còn nằm trong phòng thí nghiệm. Nó bắt đầu dịch chuyển thành giải pháp, thành sản phẩm và thành giá trị kinh tế - xã hội.
Nhiều trường ĐH lớn trên thế giới đã đi trước bằng mô hình "ĐH khởi nghiệp" - nơi sinh viên dưới sự hướng dẫn của giảng viên được tự do tìm tòi và không bị giới hạn bởi khuôn khổ học thuật truyền thống.
Phòng lab mở để thử nghiệm công nghệ từ năm 1; trung tâm ươm tạo cung cấp mentor, vốn mồi và không gian làm sản phẩm; khu vực kết nối doanh nghiệp đưa bài toán thực tế vào giảng đường.
Quan trọng hơn: văn hóa dám thử - dám sai - dám sửa trở thành nền tảng. Khi ĐH vận hành như vậy, giảng đường không chỉ truyền thụ kiến thức mà trở thành hệ sinh thái sáng tạo, nơi ý tưởng có thể lớn lên thành những ứng dụng hữu ích, thậm chí thành doanh nghiệp.
Để điều đó trở thành hiện thực, sự phối hợp của ba chủ thể là điều bắt buộc: Nhà nước định hướng và tạo hành lang pháp lý, trường ĐH cung cấp tri thức và nhân lực, doanh nghiệp cung cấp môi trường ứng dụng và cơ hội thương mại hóa.
Khi ba mắt xích này gắn kết, nghiên cứu khoa học sẽ không dừng lại ở các bài báo mà trở thành động lực thật sự của nền kinh tế tri thức.
Trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu phát triển dựa trên đổi mới sáng tạo và công nghệ, tôi cho rằng lực lượng có vai trò tiên phong khởi đầu không ai khác là các sinh viên hôm nay.
Các bạn có khả năng nghiên cứu độc lập, có tư duy phản biện, có sự nhạy bén với vấn đề xã hội và có tinh thần tạo dựng giá trị mới.
Khi nhà trường xem nghiên cứu là năng lực cốt lõi, xem sáng tạo như Euréka và khởi nghiệp là động lực phát triển, chúng ta sẽ có một thế hệ trẻ không chỉ giải được bài toán trong sách vở mà đủ bản lĩnh giải những bài toán gai góc của đời sống bằng tri thức và bằng chính nhiệt huyết của mình.
15 đề tài đoạt giải nhất Euréka lần thứ 26
Xu hướng nổi bật của giải Euréka năm nay là sự vận dụng trí tuệ nhân tạo trong các lĩnh vực.
Một tình huống hi hữu xảy ra trước trận Pháp gặp Na Uy tại World Cup 2026 khi chiếc trực thăng bất ngờ bay sát khán đài sân Gillette trước khi hạ cánh.
Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia đã phát công văn hỏa tốc yêu cầu 21 tỉnh, thành ven biển từ Quảng Ninh đến An Giang chủ động ứng phó với vùng áp thấp có khả năng mạnh lên thành áp thấp nhiệt đới.
Chính phủ vừa ban hành nghị quyết về việc kéo dài thời hạn áp dụng thuế nhập khẩu ưu đãi,
thuế bảo vệ môi trường, thuế VAT đối với mặt hàng xăng, dầu, nguyên liệu sản xuất xăng, dầu và nhiên liệu bay.
Công an tỉnh Bắc Ninh đã bắt giữ 4 thiếu niên lên kế hoạch giả xin đi nhờ xe, dụ nạn nhân vào nơi vắng rồi đeo mặt nạ, dùng dao khống chế cướp xe máy mang bán lấy tiền tiêu xài.
Từ ngày 1/7, nhiều quy định mới về đăng kiểm phương tiện chính thức có hiệu lực. Chủ xe đổi biển số, sang tên, lắp thêm phụ kiện chính hãng sẽ không phải kiểm định lại...