Wifi trên máy bay Việt Nam sắp bước vào cuộc đua mới với vệ tinh Starlink?

Hành khách kết nối Wi-Fi trên máy bay, tiện ích đang trở thành một mặt trận cạnh tranh mới giữa các hãng hàng không - Ảnh minh họa: AI

Khi nhiều hãng quốc tế chuyển sang Internet tốc độ cao, giá kết nối trên máy bay tại Việt Nam trở thành câu hỏi đáng chú ý.

Đầu tư lớn vào hệ thống Internet vệ tinh Starlink

Hội đồng quản trị Vietjet vừa thông qua chủ trương góp thêm 250 tỉ đồng vào Công ty TNHH Galaxy Pay, nâng tổng vốn góp tại doanh nghiệp này từ 50 tỉ lên 300 tỉ đồng.

Điểm đáng chú ý không chỉ nằm ở quy mô vốn tăng gấp 6 lần. Vietjet cho biết khoản tiền bổ sung được sử dụng để đầu tư hệ thống Internet vệ tinh Starlink, phục vụ hoạt động của hãng hàng không.

Galaxy Pay hiện do Vietjet sở hữu 100% vốn. Đây là động thái mới nhất trong chuỗi bước đi của Vietjet nhằm đưa Internet lên máy bay.

Trước đó, đầu năm 2025, trong chuyến công tác tại Mỹ, lãnh đạo Vietjet đã gặp SpaceX, tập đoàn của tỉ phú Elon Musk, cùng nhiều đối tác công nghệ. Hãng sau đó cho biết đàm phán với SpaceX và một số nhà cung cấp Internet trên máy bay, hướng đến phục vụ đội tàu hàng trăm chiếc trong tương lai. Đến ngày 20-5 năm nay, Vietjet ký hợp đồng cung cấp Internet trên tàu bay với Starlink Services Việt Nam.

Ba tháng sau, hãng tiếp tục dành thêm 250 tỉ đồng cho khoản đầu tư liên quan hệ thống Starlink.

Từ tìm kiếm đối tác, ký hợp đồng đến bố trí nguồn vốn, kế hoạch Internet trên máy bay của Vietjet vì thế đã đi thêm nhiều bước so với giai đoạn mới nghiên cứu. Hãng hiện chưa công bố thời điểm dịch vụ chính thức được đưa vào khai thác, số máy bay được lắp đặt, giá cước hay hành khách có được sử dụng miễn phí hay không.

Vietjet đang thúc đẩy phát triển Wi-Fi lên máy bay trong thời gian tới - Ảnh: VJ

A320, A321neo hay A330 sẽ có Internet trước?

Câu chuyện Vietjet tham gia cuộc đua Wi-Fi trên máy bay nhận được nhiều quan tâm của hành khách. Vậy Vietjet sẽ lựa chọn dòng máy bay nào để triển khai Starlink đầu tiên?

Đội bay của hãng hiện chủ yếu gồm Airbus A320, A321 và A330, C919. Mỗi dòng đều có chiến lược riêng.

Trong đó, A321neo đang giữ vai trò quan trọng trên mạng bay nội địa và quốc tế, còn A330 được sử dụng trên các hành trình quốc tế dài hơn. Về mặt kỹ thuật, nhiều dòng tàu Vietjet đang khai thác đã có "đường" để lắp Starlink.

Theo danh sách chứng nhận kỹ thuật được Starlink công bố đến giữa tháng 5-2026, hệ thống này đã có chứng nhận bổ sung loại tàu bay (STC) đối với Airbus A320, A321neo và A330. Đây đều là những dòng máy bay có mặt trong đội tàu Vietjet. Riêng A321ceo, Starlink dự kiến hoàn thiện chứng nhận trong quý 3 năm nay.

Điều này không đồng nghĩa các máy bay Vietjet đã được lắp Starlink. Về mặt nền tảng kỹ thuật, nhiều dòng tàu chủ lực của hãng đã nằm trong danh sách có giải pháp được chứng nhận. Nếu xét nhu cầu sử dụng, A330 sẽ đáng chú ý.

Dòng tàu thân rộng này được sử dụng trên những hành trình dài, nơi nhu cầu nhắn tin, làm việc, truy cập mạng xã hội hay giải trí trong nhiều giờ rõ rệt hơn.

A321neo lại có lợi thế về quy mô. Đây là dòng tàu Vietjet đang sử dụng rộng rãi và tiếp tục đặt mua số lượng lớn. Nếu triển khai trên A321neo, phạm vi chuyến bay có Internet có thể mở rộng nhanh hơn. Tuy nhiên, Vietjet chưa xác nhận sẽ chọn A330, A321neo hay A320 trước.

Lắp Wi-Fi vệ tinh trên máy bay cũng phức tạp hơn việc đặt một bộ phát mạng trong cabin. Máy bay cần ăng ten liên lạc vệ tinh, thiết bị đầu cuối, hệ thống phân phối tín hiệu trong khoang cùng các thay đổi kỹ thuật tương ứng. Toàn bộ hệ thống phải đáp ứng yêu cầu chứng nhận an toàn hàng không trước khi khai thác.

Vietnam Airlines đã phát triển hệ thống kết nối Wi-Fi lên máy bay thân rộng - Ảnh: QUANG ĐỊNH

Starlink khác gì Wi-Fi Vietnam Airlines đang dùng

Nếu Vietjet triển khai Starlink, hãng sẽ bước vào thị trường mà Vietnam Airlines đã đi trước. Vietnam Airlines đang hợp tác cùng Tập đoàn VNPT để cung cấp dịch vụ Internet trên chuyến bay.

Hệ thống kết nối này được vận hành dựa trên công nghệ truyền phát qua vệ tinh (trong đó có hạ tầng liên quan đến vệ tinh Vinasat và mạng lưới đối tác quốc tế), giúp hành khách có thể lướt web, nhắn tin và sử dụng mạng xã hội ở độ cao hành trình.

Vietnam Airlines hiện cung cấp nhiều gói Internet theo đường bay. Trên các chặng Việt Nam - Mỹ, gói nhắn tin cả chuyến có giá 7 USD, Internet một giờ 12 USD và truy cập Internet toàn chuyến 25 USD.

Với các đường bay Việt Nam - châu Âu, Úc, giá lần lượt khoảng 5 USD, 10 USD và 20 USD. Các hành trình khác có gói nhắn tin 5 USD, Internet một giờ 8 USD và cả chuyến 18 USD...

Dịch vụ phù hợp với các nhu cầu như nhắn tin, gửi email, đọc báo, mạng xã hội. Khả năng sử dụng các ứng dụng đòi hỏi băng thông lớn còn phụ thuộc chất lượng kết nối và số người cùng truy cập.

Vietnam Airlines cho biết sau A350 sẽ tiếp tục mở rộng Internet sang các dòng tàu khác, trong đó có Boeing 787 và sau đó là đội tàu thân hẹp tùy điều kiện kỹ thuật và nhu cầu thị trường.

Nhiều chuyên gia dự đoán nếu Internet thế hệ trước chủ yếu đủ để nhắn tin, gửi email và lướt web, các hệ thống vệ tinh quỹ đạo thấp hướng đến trải nghiệm gần hơn với Internet mặt đất, kể cả xem video trực tuyến trong điều kiện phù hợp.

Qatar Airways là một trong những hãng triển khai Starlink mạnh nhất. Hãng quảng bá Wi-Fi Starlink miễn phí, tốc độ có thể lên tới 500 Mbps và đã mở rộng dịch vụ trên Boeing 777, Airbus A350 và Boeing 787. Nhiều hãng khác cũng đang đưa Starlink vào đội bay hoặc lên kế hoạch triển khai.