Theo ông Phạm Đức Ấn, tội phạm sử dụng AI, deepfake và các thủ đoạn công nghệ cao ngày càng tinh vi - Ảnh: SBV
89% người từ 15 tuổi trở lên có tài khoản thanh toán
Phát biểu tại sự kiện chuyển đổi số ngành ngân hàng năm 2026 với chủ đề "Ngân hàng thông minh trong kỷ nguyên dữ liệu và AI" ngày 18-8, Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Đức Ấn cho biết chuyển đổi số ngành ngân hàng đã đạt nhiều kết quả tích cực trong 5 năm qua.
Số lượng giao dịch thanh toán không dùng tiền mặt tăng bình quân khoảng 59% mỗi năm, riêng giao dịch qua mã QR tăng trên 100% mỗi năm.
Hạ tầng thanh toán, hạ tầng số tiếp tục được đầu tư, nâng cấp, kết nối với các cơ sở dữ liệu quốc gia.
Dịch vụ ngân hàng số phát triển nhanh, ngày càng đi sâu vào đời sống. Đến nay, gần 89% người từ 15 tuổi trở lên có tài khoản thanh toán. Giá trị thanh toán không dùng tiền mặt năm 2025 vượt 28 lần GDP.
Tuy nhiên, theo Thống đốc, chuyển đổi số càng sâu thì những vấn đề mới về thể chế, dữ liệu, an ninh mạng, gian lận số, bảo vệ quyền riêng tư và quản trị AI càng xuất hiện nhanh.
Điều này đòi hỏi ngành ngân hàng tiếp tục đổi mới mạnh mẽ nhưng có trọng tâm, kiểm soát rủi ro và lấy hiệu quả thực chất làm thước đo.
Thống đốc Ngân hàng Nhà nước chỉ đạo các ngân hàng phải góp phần bảo vệ tài khoản cho khách hàng - Ảnh: QUANG ĐỊNH
Ngân hàng phải góp phần bảo vệ khách hàng
Thống đốc yêu cầu các ngân hàng chuyển mạnh từ ứng phó sự cố sang chủ động phòng ngừa từ sớm, từ xa; đầu tư tương xứng cho an ninh mạng, an ninh dữ liệu và phòng chống gian lận.
"Tội phạm sử dụng AI, deepfake và các thủ đoạn công nghệ cao ngày càng tinh vi. Nên trách nhiệm của ngân hàng không chỉ là bảo vệ hệ thống mà còn phải góp phần bảo vệ khách hàng" - ông nhấn mạnh.
Theo ông, chuyển đổi số phải trực tiếp phục vụ người dân, doanh nghiệp và thúc đẩy tài chính toàn diện.
Các ngân hàng cần khai thác dữ liệu tốt hơn để đổi mới phương thức đánh giá khách hàng, quản trị tín dụng, phát triển sản phẩm phù hợp với doanh nghiệp nhỏ và vừa, hộ kinh doanh, hợp tác xã, người lao động và khu vực nông thôn.
Mục tiêu là giúp khách hàng có phương án kinh doanh khả thi, dòng tiền minh bạch tiếp cận vốn thuận lợi hơn với chi phí hợp lý.
Ngành ngân hàng cũng phải quan tâm đến người cao tuổi, người yếu thế và người dân vùng sâu, vùng xa, bảo đảm khả năng tiếp cận các dịch vụ tài chính cơ bản thuận tiện, an toàn.
Hơn 5.500 tỉ đồng giao dịch được khách hàng dừng sau cảnh báo
Ngân hàng Nhà nước cho biết đã phối hợp với Bộ Công an làm sạch dữ liệu, xác minh thông tin và đối chiếu sinh trắc học của khách hàng.
Đến ngày 31-7, toàn ngành đã đối chiếu sinh trắc học thành công hơn 167,8 triệu hồ sơ khách hàng cá nhân và hơn 2,78 triệu hồ sơ khách hàng tổ chức thông qua căn cước công dân gắn chip hoặc ứng dụng VNeID.
Bên cạnh đó, Ngân hàng Nhà nước cũng triển khai hệ thống thông tin hỗ trợ quản lý, giám sát và phòng ngừa rủi ro cho khách hàng, góp phần cảnh báo gian lận, lừa đảo trên kênh thanh toán số.
Sau hơn một năm triển khai, tính đến 6-8, hệ thống đã cảnh báo hơn 4,9 triệu lượt khách hàng về tài khoản thanh toán, ví điện tử có dấu hiệu nghi ngờ gian lận, lừa đảo.
Trong đó, hơn 1,6 triệu lượt khách hàng đã tạm dừng hoặc hủy giao dịch sau khi nhận cảnh báo, với tổng giá trị giao dịch tương ứng hơn 5.500 tỉ đồng.
