
Các y, bác sĩ Trung tâm Cấp cứu 115 (TP.HCM) hướng dẫn sơ cấp cứu cho các em học sinh - Ảnh: Trung tâm Cấp cứu 115
Giám đốc Trung tâm cấp cứu 115: 'Không còn thời gian để đắn đo, thấy đúng là làm, khó đâu gỡ đó'Cấp cứu người cao tuổi đúng cách

Các y, bác sĩ Trung tâm Cấp cứu 115 (TP.HCM) hướng dẫn sơ cấp cứu cho các em học sinh - Ảnh: Trung tâm Cấp cứu 115
Giám đốc Trung tâm cấp cứu 115: 'Không còn thời gian để đắn đo, thấy đúng là làm, khó đâu gỡ đó'Cấp cứu người cao tuổi đúng cách
Theo ông Thắng, bên cạnh việc phổ cập kiến thức sơ cấp cứu cộng đồng, thời gian qua 115 Hà Nội cũng đẩy mạnh hướng dẫn sơ cấp cứu qua điện thoại. Khi người dân gọi đến tổng đài 115, nhân viên điều phối sẽ khai thác thông tin nhanh chóng, đánh giá nguy cơ. Nếu nghi ngờ bệnh nhân ngừng tuần hoàn, nhân viên lập tức hướng dẫn ép tim ngoài lồng ngực ngay tại chỗ.
"Để nâng cao hiệu quả hỗ trợ từ xa, trung tâm đã trang bị nhiều điện thoại thông minh cho nhân viên trực. Khi cần thiết, hai bên có thể kết nối qua các ứng dụng gọi video để nhân viên y tế quan sát trực tiếp hiện trường, chỉnh sửa tư thế ép tim, nhịp ép và thao tác của người hỗ trợ.
Dù người dân chưa có kỹ năng thuần thục nhưng nếu được hướng dẫn đúng cách trong thời gian chờ xe cấp cứu, cơ hội sống của bệnh nhân sẽ cao hơn rất nhiều", ông Thắng nhấn mạnh.
Đặc biệt, mới đây Bệnh viện Nhân dân Gia Định (TP.HCM) cũng đã trao tặng máy khử rung tim tự động (AED) cho Công ty TNHH MTV Đường sắt đô thị số 1, đơn vị quản lý và vận hành metro số 1, đồng thời triển khai chương trình huấn luyện cấp cứu ngừng tim cho nhân viên tuyến metro.
PGS Nguyễn Hoàng Hải, Giám đốc Bệnh viện Nhân dân Gia Định, cho biết trong chiến lược cấp cứu ngừng tim cộng đồng, AED được xem là "vũ khí chiến lược" giúp tăng tỉ lệ sống sót lên đến 50-70% nếu được sử dụng trong vòng 3-5 phút đầu tiên. Đây là "thời điểm vàng" để cứu sống, điều mà hệ thống cấp cứu chuyên nghiệp đôi khi không thể tiếp cận đủ nhanh nếu không có thiết bị hỗ trợ sẵn sàng tại chỗ.

Tập huấn hồi sức cấp cứu tại Viện Huyết học - Truyền máu trung ương - Ảnh: BVCC
Làm gì để thêm nhiều người được cứu sống kịp thời?
Giám đốc Trung tâm Cấp cứu 115 (TP.HCM) Nguyễn Duy Long cho hay nhằm trang bị kỹ năng sơ cấp cứu cho cộng đồng, nâng cao khả năng cứu sống người bệnh, những năm gần đây đơn vị đã đẩy mạnh truyền thông, giáo dục thông qua các lớp "sơ cấp cứu dành cho cộng đồng".
Đây là một trong những hoạt động trọng tâm nhằm nâng cao khả năng ứng phó ban đầu của người dân trước các tình huống y tế khẩn cấp. Khi sơ cấp cứu đúng cách trong những phút đầu có thể quyết định sự sống còn của người gặp nạn.
Khóa học được thiết kế theo hướng dễ hiểu, dễ thực hành, kết hợp hài hòa giữa lý thuyết và thực hành. Nội dung tập trung vào các tình huống thường gặp trong đời sống như ngưng tim, ngưng thở, hóc dị vật, chấn thương, chảy máu...
Theo bác sĩ Long, chính người dân là những người đầu tiên chứng kiến được sự việc, nếu mỗi người biết cách sơ cứu sẽ tiết kiệm được thời gian vàng bởi có nhiều trường hợp nếu đợi xe cứu thương đến chắc chắn sẽ không kịp.
Còn ông Thắng cho hay ngay cả nhân viên 115, những người thường xuyên tiếp xúc với tình huống cấp cứu, cũng phải được đào tạo, thực hành định kỳ ít nhất 1-2 lần/năm trên mô hình. "Cấp cứu là phản xạ. Không phải bác sĩ nào cũng có thể lập tức làm được nếu không được rèn luyện thường xuyên", ông nói thêm.
Từ thực tiễn, đại diện Trung tâm 115 cho rằng muốn nâng cao kỹ năng sơ cấp cứu trong cộng đồng cần bắt đầu từ trường học. "Nên đưa kiến thức và kỹ năng sơ cấp cứu vào trường học càng sớm càng tốt từ tiểu học trở lên. Đây sẽ là nền tảng lâu dài", ông Thắng đề xuất.
Người dân tham gia cấp cứu ban đầu được thưởng 5 triệu đồng
Theo nghị định 279/2025 có hiệu lực từ ngày 15-12-2025, căn cứ vào tính chất nghiêm trọng của vụ tai nạn giao thông, mức hỗ trợ cho tổ chức, cá nhân trực tiếp tham gia giúp đỡ, cứu chữa, đưa người bị tai nạn giao thông đường bộ đi cấp cứu, chi hỗ trợ không quá 10 triệu đồng cho tổ chức/1 vụ việc và không quá 5 triệu đồng cho cá nhân/1 vụ việc.
Kỳ vọng từ đề án cấp cứu ngoại viện
Hiện nay Bộ Y tế đang triển khai đề án tăng cường cấp cứu ngoại viện tại một số địa phương thí điểm. Theo ông Hà Anh Đức - Cục trưởng Cục Quản lý khám chữa bệnh (Bộ Y tế), việc phổ cập kỹ năng sơ cấp cứu ban đầu cho cộng đồng cũng là một trong những mục tiêu quan trọng của đề án này.
Theo ông Đức, cấp cứu ngoại viện không chỉ là xe cứu thương đến nhanh mà còn là việc người dân biết phải làm gì trong những phút đầu tiên. Khi mỗi người dân có thể trở thành một mắt xích trong chuỗi cấp cứu, cơ hội sống của bệnh nhân sẽ được kéo dài thêm - bắt đầu từ chính đôi tay và sự bình tĩnh của người ở cạnh họ nhất.