Mùa nắng nóng, quạt điện là thiết bị gần như không thể thiếu trong mỗi gia đình. Khi chọn mua quạt, không ít người có thói quen nhìn vào số cánh để đoán khả năng làm mát. Trong đó, quan niệm phổ biến là quạt càng nhiều cánh càng mát, vì vậy quạt 5 cánh chắc chắn “ăn đứt” quạt 3 cánh.
Tuy nhiên, thực tế không hoàn toàn như vậy. Số cánh có ảnh hưởng đến luồng gió, nhưng không phải yếu tố duy nhất quyết định quạt có mát hay không. Đáp án vì thế có thể khiến nhiều người bất ngờ.
Ảnh minh họa
Quạt 3 cánh và 5 cánh khác nhau thế nào?
Trên thị trường hiện nay, quạt 3 cánh và 5 cánh đều rất phổ biến, từ quạt cây, quạt bàn đến quạt trần. Điểm khác biệt dễ thấy nhất là số lượng cánh, nhưng điều người dùng cảm nhận được lại nằm ở kiểu gió mà từng loại quạt tạo ra.
Với quạt 3 cánh, do số cánh ít hơn nên trong nhiều thiết kế, lực cản khi quay thấp hơn. Nếu đặt trong điều kiện tương đương về động cơ, kích thước và thiết kế, loại quạt này thường có thể tạo luồng gió mạnh, trực diện hơn. Đây là lý do nhiều người cảm thấy quạt 3 cánh “mát nhanh”, nhất là khi bật ở số lớn.
Ưu điểm của quạt 3 cánh là phù hợp với những không gian cần gió rõ, gió mạnh như phòng khách, phòng trọ, phòng ăn hoặc nơi có nhiều người. Người dùng thích cảm giác gió thổi trực tiếp cũng thường dễ hài lòng với loại quạt này.
Ảnh minh họa
Tuy nhiên, nhược điểm là luồng gió có thể hơi “thốc”, dễ gây khó chịu nếu ngồi quá gần hoặc bật số lớn trong thời gian dài. Một số mẫu quạt 3 cánh cũng có thể phát ra tiếng ồn rõ hơn khi hoạt động ở tốc độ cao.
Trong khi đó, quạt 5 cánh thường tạo cảm giác gió mềm hơn. Do có nhiều cánh hơn, luồng gió được chia đều và phân bổ ổn định hơn. Người dùng có thể không thấy gió “ập” vào người mạnh như quạt 3 cánh, nhưng lại cảm nhận sự dễ chịu khi sử dụng lâu.
Loại quạt này thường phù hợp với phòng ngủ, phòng làm việc, phòng trẻ nhỏ, người lớn tuổi hoặc những người không thích gió thổi trực tiếp quá mạnh. Điểm mạnh của quạt 5 cánh không nhất thiết là “mát hơn” theo nghĩa gió mạnh hơn, mà là gió đều, dịu và êm hơn.
Ảnh minh họa
Đáp án không như nhiều người nghĩ
Vậy dùng quạt 3 cánh hay 5 cánh mát hơn?
Câu trả lời là: Không thể kết luận quạt 5 cánh luôn mát hơn quạt 3 cánh. Nếu xét cảm giác gió mạnh, mát nhanh, quạt 3 cánh thường có lợi thế. Nhưng nếu xét sự êm ái, dễ chịu và khả năng tạo luồng gió đều khi dùng trong thời gian dài, quạt 5 cánh lại đáng cân nhắc hơn.
Theo Bộ Năng lượng Mỹ, quạt không làm giảm nhiệt độ phòng như điều hòa. Thiết bị này tạo cảm giác mát nhờ luồng không khí chuyển động qua cơ thể. Nói cách khác, quạt làm mát người dùng thông qua cảm giác gió, chứ không làm căn phòng lạnh đi.
Chính vì vậy, việc một chiếc quạt có “mát” hay không không thể chỉ nhìn vào số cánh. Một chiếc quạt 3 cánh có động cơ tốt, sải cánh phù hợp, thiết kế cánh tối ưu vẫn có thể cho cảm giác mát mạnh hơn một chiếc quạt 5 cánh công suất yếu hoặc thiết kế kém hiệu quả.
Ngược lại, quạt 5 cánh có thể không tạo cảm giác gió mạnh ngay lập tức, nhưng lại ghi điểm ở độ êm, sự ổn định và khả năng đem lại cảm giác dễ chịu trong thời gian dài, đặc biệt khi dùng ban đêm.
Ảnh minh họa
Khi mua quạt, nên nhìn vào điều gì?
Thay vì chỉ nhìn số cánh, người dùng nên quan tâm đến nhiều yếu tố khác như công suất, hiệu suất động cơ, đường kính cánh, hình dạng cánh, góc nghiêng cánh, tốc độ quay, độ ồn và diện tích phòng sử dụng.
ENERGY STAR đánh giá hiệu quả của quạt trần dựa trên lưu lượng gió và hiệu suất sử dụng điện, tính theo đơn vị CFM/W, tức lượng không khí quạt tạo ra trên mỗi watt điện. Điều này cho thấy hiệu quả làm mát của quạt là kết quả của cả một hệ thống gồm động cơ, cánh quạt và thiết kế vận hành, không phải chỉ phụ thuộc vào số cánh.
Với phòng nhỏ, người dùng có thể chọn quạt có công suất vừa phải, gió không cần quá mạnh. Với phòng rộng hoặc không gian đông người, nên ưu tiên quạt có sải cánh lớn, động cơ ổn định, lưu lượng gió tốt. Với phòng ngủ, nên chọn loại chạy êm, gió dịu, có hẹn giờ hoặc chế độ gió tự nhiên.
Trong trường hợp dùng quạt kết hợp điều hòa, cả quạt 3 cánh và 5 cánh đều có thể hỗ trợ phân bổ khí lạnh tốt hơn. EVN từng khuyến nghị người dân duy trì nhiệt độ điều hòa từ 26°C trở lên và kết hợp sử dụng quạt để tăng hiệu quả làm mát.
Ảnh minh họa
