Chính sách tái định cư bằng tiền đột phá từ Luật Phát triển đô thị sẽ giúp người dân tự chọn nơi ở mới tốt khi giao đất cho Nhà nước thực hiện các dự án hạ tầng - Ảnh: CHÂU TUẤN
Cụ thể hóa thẩm quyền đặc thù tại điều 37 Luật Phát triển đô thị, Sở Nông nghiệp và Môi trường TP.HCM đang lấy ý kiến dự thảo Nghị quyết quy định tiêu chí, hồ sơ, điều kiện, trình tự, thủ tục thực hiện dự án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư độc lập trước khi phê duyệt chủ trương đầu tư; Quy định cơ chế, chính sách bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất trên địa bàn TP.HCM trước khi trình HĐND TP.HCM.
Tái định cư bằng tiền với mức hỗ trợ tốt
Dự thảo nghị quyết tạo cơ sở pháp lý vững để triển khai cơ chế "bồi thường, giải phóng mặt bằng đi trước một bước". Việc tách thành dự án độc lập giúp chủ động chuẩn bị quỹ đất sạch, thu hút dòng vốn đầu tư và đẩy nhanh tiến độ giải ngân vốn đầu tư công với các dự án vì mục đích quốc phòng, an ninh; phát triển kinh tế - xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng. Đồng thời quy định dự thảo nghị quyết cũng hỗ trợ người dân sớm ổn định cuộc sống.
Đáng lưu ý, dự thảo Nghị quyết quy định chính sách tái định cư bằng tiền để tự lo chỗ ở mới áp dụng trường hợp người bị thu hồi đất đủ điều kiện tái định cư nhưng không nhận nhà, đất được bố trí và tự lo chỗ ở mới sẽ được hỗ trợ bằng tiền.
Cụ thể, trường hợp địa bàn cấp xã nơi thu hồi đất chưa có quỹ nhà, đất tái định cư để bố trí, mức hỗ trợ được tính bằng giá đất ở theo bảng giá đất nhân với diện tích tối thiểu được tách thửa tại nơi có đất thu hồi. Trường hợp địa bàn đã có quỹ nhà, đất tái định cư, mức hỗ trợ bằng 50% mức nêu trên.
Theo đó, ví dụ một hộ dân có nhà ở mặt tiền (đất ở, diện tích 80m2) đường quốc lộ 22 thuộc xã Xuân Thới Sơn, đoạn từ đường Lê Quang Đạo đến Ngã 4 Hồng Châu có đơn giá bồi thường hơn 60 triệu đồng/m2, vị chi tiền bồi thường được hơn 4,8 tỉ đồng.
Trong trường hợp xã chưa có quỹ nhà, đất bố trí tái định cư thì hộ dân đó được nhận thêm mức hỗ trợ là 33,8 triệu đồng/m2 (theo bảng giá đất) x 80m2 (diện tích tối thiểu tách thửa áp dụng ở địa bàn xã Xuân Thới Sơn), vị chi là 2,7 tỉ đồng; mức hỗ trợ còn 1,35 tỉ nếu xã đã có quỹ nhà, đất tái định cư.
Như vậy hộ dân có thể nhận được riêng tiền bồi thường hỗ trợ là từ 6,15 tỉ đồng - 7,5 tỉ đồng (chưa tính các khoản hỗ trợ, thưởng khác) để tự tìm nơi ở mới theo nguyện vọng riêng.
Để người dân vui vẻ, an tâm với chính sách bồi thường, tái định cư
Trao đổi với Tuổi Trẻ về dự thảo chính sách trên, ông Lê Anh Tú, Phó giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường TP.HCM, cho rằng cơ chế trên là kết quả kế thừa và đúc rút từ kinh nghiệm thực tiễn thành công của chính sách đền bù giải tỏa tại một số dự án lớn ở TP.HCM và tại một số địa phương khác, nay được đề xuất luật hóa, giao thẩm quyền cho HĐND thành phố quyết định để áp dụng rộng rãi.
"Chính sách bồi thường của UBND thành phố hiện nay theo Quyết định số 11 đã rất tích cực. Giá bồi thường tiệm cận hoặc cao hơn giá thị trường nhằm xóa bỏ tâm lý lo ngại khi thu hồi đất.
Nay tinh thần cốt lõi của chính sách mới là chuyển đổi tâm lý người dân từ lo sợ, e dè khi bị quy hoạch sang vui vẻ, an tâm khi nhận đền bù và tái định cư, đảm bảo quyền lợi tốt nhất cho người bị thu hồi đất tại các dự án trọng điểm...", ông Tú nhận định.
Theo ông Lê Anh Tú, Sở Nông nghiệp và Môi trường đang tiếp tục được lấy ý kiến hoàn thiện dự thảo để trình HĐND TP.HCM trong tháng 9.
Quốc lộ 22 (TP.HCM nối Tây Ninh) đang được triển khai nâng cấp, mở rộng - Ảnh: CHÂU TUẤN
Nhiều mức hỗ trợ, thưởng trên tinh thần nhân văn, bảo đảm an sinh
Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường, dự thảo quy định mức hỗ trợ từ 40%-60% đối với nhà ở, công trình xây dựng không phải là nhà ở thuộc quyền sở hữu của các hộ gia đình, cá nhân không có giấy tờ hợp pháp, hợp lệ, giải quyết tồn tại lịch sử về các công trình xây dựng tự phát trong giai đoạn chuyển tiếp pháp luật (1-7-2014 đến trước 1-8-2024) để giúp người dân có nguồn tài chính tự khắc phục chỗ ở, giảm thiểu xung đột xã hội và tranh chấp hành chính khi thu hồi đất.
Hỗ trợ (42% - 70%) theo lịch sử sử dụng đất (trước 1993, 1993-2004, 2004-2014) đối với các trường hợp đang sử dụng đất lấn, chiếm. Là hỗ trợ đột phá giúp người dân ổn định cuộc sống và sinh kế, tạo động lực kinh tế thúc đẩy người đang sử dụng đất lấn chiếm tự nguyện bàn giao mặt bằng cho các dự án hạ tầng công cộng.
Hỗ trợ ổn định sản xuất mức 30% cho các hộ gia đình, cá nhân.
Dự thảo cũng quy định các mức hỗ trợ tạm cư, thưởng bàn giao mặt bằng.
