Theo Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn 100 năm, trong lĩnh vực văn hóa, Hà Nội định hướng phát triển mạng lưới thư viện công cộng rộng khắp, linh hoạt, phù hợp với từng địa bàn dân cư.
Đáng chú ý, quy hoạch xác định sẽ hình thành không gian di sản - học thuật - ngoại giao học thuật cấp quốc gia theo mô hình “bảo tồn động” tại quần thể các tòa nhà ở số 19 Lê Thánh Tông (phường Cửa Nam), hiện là cơ sở của Đại học Quốc gia Hà Nội và một phần Trường Đại học Dược Hà Nội.
Theo định hướng này, các công trình sẽ được bảo tồn, gìn giữ giá trị lịch sử, đồng thời duy trì và phát huy đời sống học thuật đương đại, gắn với tiến trình hình thành và phát triển của nền đại học Việt Nam thời hiện đại.
Quy hoạch nêu rõ, không gian di sản này sẽ phục vụ mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội và xây dựng hình ảnh Hà Nội là đô thị tri thức, đô thị sáng tạo thông qua phát triển các sản phẩm văn hóa - tri thức. Thành phố cũng kỳ vọng thúc đẩy du lịch học thuật, du lịch di sản và tăng cường hoạt động đối ngoại, ngoại giao học thuật cấp cao.
Trường Đại học Dược Hà Nội ở số 19 Lê Thánh Tông (phường Cửa Nam). Ảnh: HUP
Trước đó, trong quá trình lấy ý kiến cho Quy hoạch tổng thể Thủ đô, Hà Nội từng đề xuất quy hoạch không gian Đại học Tổng hợp Hà Nội tại 19 Lê Thánh Tông thành khu “Bảo tàng Đại học thời đại Hồ Chí Minh”. Đề xuất này được đặt trên cơ sở di dời Trường Đại học Dược Hà Nội và Khoa Hóa học, Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội.
Tuy nhiên, nhiều trí thức, giảng viên và sinh viên đề nghị giữ lại chức năng đào tạo tại Trường Đại học Dược Hà Nội. Các ý kiến cho rằng việc chuyển đổi hoàn toàn sang bảo tàng có thể gây lãng phí nguồn lực tri thức, đồng thời làm giảm sức sống của không gian vốn gắn với hoạt động học thuật.
Trước đó, trao đổi với VietNamNet, KTS Phạm Thanh Tùng cho rằng, quần thể 19 Lê Thánh Tông không chỉ là di sản kiến trúc hơn 100 năm tuổi mà còn là “bảo tàng sống”, nơi vẫn đang diễn ra hoạt động đào tạo, nghiên cứu và nuôi dưỡng truyền thống học thuật qua nhiều thế hệ.
Theo ông Tùng, Hà Nội có thể xây dựng bảo tàng lịch sử giáo dục ở vị trí khác thay vì chuyển toàn bộ không gian tri thức đang vận hành thành nơi trưng bày tĩnh.
KTS Đào Ngọc Nghiêm cũng cho rằng chủ trương di dời đại học khỏi nội đô không đồng nghĩa xóa bỏ hoàn toàn cơ sở cũ. Ông cho rằng, nên duy trì cơ sở 19 Lê Thánh Tông cho đào tạo sau đại học và nghiên cứu khoa học để giữ dòng chảy học thuật liên tục.
Trường Đại học Dược Hà Nội là cơ sở đào tạo công lập trực thuộc Bộ Y tế, tiền thân là Khoa Dược của Trường Y Dược khoa Đông Dương.
Trường được thành lập độc lập từ năm 1961, gắn liền với sự hình thành và phát triển của hệ thống đại học Việt Nam. Công trình hiện vẫn giữ kiến trúc đặc trưng đầu thế kỷ 20, được xem là một trong những di sản có giá trị lịch sử tại Hà Nội.