Xuất khẩu một số hàng tiêu dùng sang Mỹ sẽ có tác động nhất định, do vậy doanh nghiệp cần theo dõi các bước tiếp theo để có biện pháp ứng phó - Ảnh: NGỌC AN
Vậy cơ chế này tác động ra sao đến hàng xuất khẩu vào Mỹ của các nước, trong đó có Việt Nam, cũng như sự dịch chuyển chuỗi cung ứng từ Trung Quốc sang Việt Nam?
Thỏa thuận Mỹ - Trung có những gì?
Theo cơ chế Board of Trade, hai nước sẽ xem xét hai danh mục hàng nhập khẩu được hai bên đồng thuận, có trị giá khoảng 30 tỉ USD mỗi chiều, để áp dụng mức thuế thấp hơn trên cơ sở có đi có lại và phù hợp quy định mỗi nước.
Phía Mỹ công khai danh mục gồm 77 dòng thuế, tập trung vào sản phẩm tiêu dùng, hàng gia dụng và hàng không thuộc nhóm công nghệ chiến lược.
Các nhóm đáng chú ý gồm hàng gia dụng bằng nhựa và hàng dệt may gia dụng: đồ dùng bàn ăn, nhà bếp bằng nhựa; chăn điện, chăn len; ga giường; khăn bàn, khăn bếp; rèm cửa; đồ trang trí và đồ nội thất bằng vải.
Một số thiết bị gia dụng: cân gia đình; máy xay, máy chế biến thực phẩm; máy đánh bóng sàn; máy cạo râu, thiết bị tẩy lông; đèn pin; bàn là; lò vi sóng; máy pha cà phê/trà; máy nướng bánh và một số thiết bị điện gia dụng khác.
Sản phẩm trẻ em và đồ nội thất: ghế ăn trẻ em, ghế nâng, xe tập đi, ghế bouncer, xích đu trẻ em, ghế an toàn trẻ em, play yard và các sản phẩm tương tự.
Nhiều dòng thuộc nhóm này được xác định dưới hình thức Ex-Out, tức chỉ một phần sản phẩm thuộc mã HTS được đưa vào cơ chế.
Cùng đó là các sản phẩm đồ chơi: HTS 95030000 được đưa vào danh mục nhưng loại trừ các sản phẩm có chức năng sóng radio (radio frequency), Wi-Fi, ethernet hoặc bluetooth.
Ngoài ra là hàng thể thao, giải trí như dụng cụ billiards, bài chơi, trò chơi arcade, đồ trang trí Giáng sinh, vợt, bóng tennis, bóng đá, baseball/softball và nhiều loại dụng cụ thể thao khác.
Một số hàng tiêu dùng khác: pháo hoa; ô ngoài trời; hoa nhân tạo; túi ngủ, gối và đệm; lưỡi câu, dây câu; cọ; bình giữ nhiệt.
Về phía Trung Quốc, nước này sẽ mở rộng cơ hội tiếp cận cho các mặt hàng Mỹ từ nông sản tới thiết bị y tế.
Nhiều ngành hàng xuất khẩu của Việt Nam chưa nằm trong danh mục thuế của Mỹ và Trung Quốc. Trong ảnh một nhà máy sản xuất linh kiện máy bay cho Safran và Boeing tại TP.HCM - Ảnh: NGỌC AN
Hàng Việt chịu ảnh hưởng chưa nhiều nhưng phải chuẩn bị
Trao đổi với Tuổi Trẻ, ông Đỗ Ngọc Hưng - Tham tán Thương mại, Trưởng Cơ quan Thương vụ Việt Nam tại Mỹ, cơ chế Board of Trade - cho biết hai nước đang thiết lập một kênh thương mại có kiểm soát với các mặt hàng phi chiến lược.
Cơ chế này không phải là quay trở lại tự do hóa thương mại trên diện rộng, mà tách thương mại thành hai nhóm. Cụ thể, tiếp tục quản lý lĩnh vực liên quan đến kinh tế, công nghệ và an ninh. Đồng thời tạo không gian giảm thuế và mở rộng thương mại đối với hàng hóa tiêu dùng, nông nghiệp và các sản phẩm ít nhạy cảm.
Điểm đáng chú ý là các nhóm hàng xuất khẩu chủ lực truyền thống của Việt Nam sang Mỹ hiện chưa nằm trong trọng tâm của đợt triển khai đầu tiên của cơ chế này. Bao gồm dệt may, da giày, gỗ và sản phẩm gỗ/nội thất, nông sản, lâm sản và thủy sản…
Danh mục phía Mỹ công bố lần này chủ yếu tập trung vào một số hàng tiêu dùng, đồ gia dụng, đồ chơi, hàng thể thao và một số thiết bị điện gia dụng.
Tuy vậy, Thương vụ Việt Nam tại Mỹ nhận định cũng có những tác động nhất định khi trong nhóm danh mục 77 dòng hàng có mức độ giao thoa với một số nhóm hàng xuất khẩu mà Việt Nam có năng lực.
Đó là các sản phẩm: đồ gia dụng, đồ dùng nhà bếp, sản phẩm nhựa, đồ chơi, đồ nội thất/trẻ em, hàng thể thao, đồ trang trí, một số thiết bị gia dụng và hàng tiêu dùng.
Vì thế, trong trường hợp những dòng thuế với hàng Trung Quốc được Mỹ cắt giảm, sự chênh lệch thuế giữa hàng Việt Nam với Trung Quốc tại Mỹ có thể thay đổi và từ đó ảnh hưởng tới lợi thế cạnh tranh của doanh nghiệp Việt Nam.
Doanh nghiệp Việt Nam cần tiếp tục theo dõi thông tin về cơ chế vận hành, diện sản phẩm để có chiến lược sản xuất và xuất khẩu phù hợp.
Chuỗi cung ứng sẽ chuyển dịch ra sao?
Theo ông Đỗ Ngọc Hưng - Tham tán Thương mại, Trưởng Cơ quan Thương vụ Việt Nam tại Mỹ, cơ chế Board of Trade cũng tác động tới xu hướng chuyển dịch chuỗi cung ứng.
Với những ngành hàng được Mỹ tạo điều kiện thương mại, quá trình đa dạng hóa nguồn cung của các doanh nghiệp tại Trung Quốc có thể giảm với một số nhóm hàng tiêu dùng.
Do đó, xu hướng chuyển dịch mở rộng sang nước thứ ba, trong đó có Việt Nam có thể bị ảnh hưởng tùy vào mức độ tác động và mức thuế cuối cùng và các quy tắc, quy định khác.
