Bộ Công Thương làm rõ quy chuẩn trạm sạc xe điện phải đảm bảo khả năng kỹ thuật để dùng chung

5 tiêu chí định hình hệ thống trạm sạc xe điện

Tại họp báo thường kỳ quý III/2026 của Bộ Công Thương chiều 7/10, quy định mới theo Thông tư 61 liên quan đến trụ, trạm sạc xe điện nhận được sự quan tâm của báo chí, trong đó đáng chú ý là yêu cầu về khả năng dùng chung trạm sạc công cộng giữa các dòng xe từ 1/7/2027.

Theo yêu cầu, các trạm phải bảo đảm khả năng kỹ thuật về cổng nối, chế độ sạc và thông số kỹ thuật để dùng chung cho xe điện tương thích. Quy định này áp dụng cho các trạm sạc tại khu vực công cộng, trông giữ xe tập trung, trạm dừng nghỉ (trừ trạm sạc ở tầng hầm, nhà để xe hay khu đỗ xe trong nhà). Trạm sạc ngoài trời hoặc dưới mái che độc lập cũng trong diện cần tuân thủ quy định kỹ thuật để dùng chung cho mọi dòng xe.

Giải thích về nội dung này, Phó Cục trưởng Cục Công nghiệp Phạm Văn Quân cho biết việc xây dựng quy chuẩn về trụ, trạm sạc nằm trong định hướng hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn và hành lang pháp lý cho ngành công nghiệp xe điện.

Phó Cục trưởng Cục Công nghiệp Phạm Văn Quân (Ảnh: Việt Anh).

“Quy chuẩn mới tiếp cận ngành công nghiệp xe điện là một ngành công nghiệp mới và do đó buộc phải xây dựng toàn bộ hệ thống quy chuẩn, tiêu chuẩn, hành lang pháp lý để đảm bảo cho hệ thống này vận hành”, ông Quân nói.

Theo ông Quân, quy chuẩn được xây dựng với 5 mục tiêu chính gồm an toàn, tương thích, minh bạch cho người sử dụng, bảo vệ hệ thống điện và hướng tới một hệ thống sạc thông minh.

Trong đó, yêu cầu an toàn được đặt lên trước, bao gồm an toàn về phòng cháy chữa cháy, an toàn về điện, an toàn cho người sử dụng và an toàn cho phương tiện.

Đáng chú ý, về tính tương thích, đại diện Bộ cho biết quy chuẩn đặt mục tiêu tạo ra một hệ thống kỹ thuật thống nhất để các phương tiện có cấu hình phù hợp có thể sử dụng hạ tầng sạc mà không bị giới hạn bởi thương hiệu.

“Tương thích ở đây là việc quy định các tiêu chuẩn đối với trạm sạc để hình thành một hệ thống thống nhất, tương tự như châu Âu yêu cầu tất cả các hãng điện thoại sử dụng cổng sạc Type-C”, ông Phạm Văn Quân giải thích.

Theo ông Quân, các hãng xe khi tham gia thị trường cũng sẽ phải đáp ứng những quy chuẩn kỹ thuật nhất định để bảo đảm khả năng tương thích với hạ tầng sạc.

Tuy nhiên, đại diện Bộ Công Thương nhấn mạnh rằng việc quy định về tương thích kỹ thuật không đồng nghĩa Nhà nước can thiệp vào toàn bộ cách thức kinh doanh của doanh nghiệp.

“Bộ Công Thương chỉ quy định về quy chuẩn kỹ thuật, sau đó ở phương thức kinh doanh, khai thác trạm sạc sẽ tùy thuộc vào mục tiêu của các nhà đầu tư và người tiêu dùng có thể thỏa thuận với nhau trong việc chia sẻ trạm sạc”, ông Quân cho biết.

Vì sao trạm sạc trong công trình xây dựng được tách riêng?

Một nội dung khác được đặt ra tại họp báo là việc Thông tư không đưa toàn bộ trạm sạc nằm trong các công trình xây dựng như chung cư, tầng hầm, nhà để xe hay khu đỗ xe trong nhà vào cùng phạm vi điều chỉnh như các trạm sạc công cộng.

Theo đại diện Bộ Công Thương, điều này xuất phát từ yêu cầu phân định rõ trách nhiệm quản lý Nhà nước giữa các bộ, ngành.

“Bộ Công Thương đã lấy ý kiến của các bộ, ban, ngành, trong đó có Bộ Xây dựng. Chúng tôi cũng đã phân định rõ ràng vì quy chuẩn này tập trung vào trụ sạc, trụ sạc là một bộ phận cấu thành của trạm sạc”, ông Quân nói.

Quy chuẩn mới về trạm sạc xe điện hướng tới 5 mục tiêu, trong đó có an toàn, tương thích và xây dựng hệ thống sạc thông minh (Ảnh minh họa).

Theo đó, việc phân định không có nghĩa các trụ sạc trong công trình xây dựng được đứng ngoài các yêu cầu kỹ thuật. Ngược lại, ông Quân khẳng định các trụ sạc vẫn phải đáp ứng quy chuẩn tương ứng.

Tuy nhiên, khi một trạm sạc được đặt bên trong công trình xây dựng, vấn đề quản lý không chỉ liên quan đến thiết bị sạc mà còn gắn với các quy định về xây dựng và phòng cháy chữa cháy.

"Chúng tôi quyết định là phân định rõ trách nhiệm quản lý Nhà nước của mỗi bộ, ban, ngành liên quan đến việc quản lý trạm sạc", ông Quân khẳng định.

Theo cách tiếp cận này, Bộ Công Thương tập trung vào phần quy chuẩn kỹ thuật đối với trụ sạc, trong khi các yêu cầu liên quan đến công trình, bố trí mặt bằng, an toàn phòng cháy chữa cháy và những vấn đề thuộc lĩnh vực chuyên ngành khác tiếp tục được quản lý theo hệ thống pháp luật tương ứng.

Việc ban hành quy chuẩn được Bộ Công Thương lý giải là bước chuẩn bị cho quá trình phát triển nhanh của thị trường xe điện, khi số lượng phương tiện và nhu cầu sử dụng hạ tầng sạc ngày càng tăng.

Trong đó, nguyên tắc tương thích được đặt ra nhằm hạn chế tình trạng hạ tầng sạc bị chia cắt theo từng hệ sinh thái, đồng thời tạo điều kiện để người sử dụng có thêm lựa chọn.