Vì sao Công ty Phú Minh Vina bị chuyển hồ sơ sang sơ quan điều tra?

Công ty xử lý chất thải lại đi gây ô nhiễn môi trường

Thanh tra Chính phủ vừa công bố Kết luận thanh tra việc chấp hành pháp luật trong hoạt động quản lý, vận chuyển, xử lý chất thải đối với Công ty TNHH Môi trường Phú Minh Vina (gọi tắt là Công ty Phú Minh Vina).

Công ty có trụ sở và Nhà máy xử lý chất thải công nghiệp, chất thải y tế tại Khu xử lý rác thải, xã Trạm Thản, tỉnh Phú Thọ. Người đại diện theo pháp luật là bà Nguyễn Thị Thúy Hoa - Tổng Giám đốc.

Theo kết luận, từ năm 2023 đến hết tháng 3/2026, Công ty đã tiếp nhận, xử lý khoảng trên 199.000 tấn chất thải các loại. Trong đó có hơn 86.000 tấn chất thải nguy hại, chiếm khoảng 43,4%. Tổng doanh thu giai đoạn 2023-2025 khoảng 584 tỷ đồng.

Một trong những nội dung đáng chú ý, Thanh tra Chính phủ xác định việc Công ty Phú Minh Vina thuê Công ty TNHH Thương mại và dịch vụ vận tải Đức Minh Khôi vận chuyển, đổ trái phép hơn 12.000 tấn chất thải qua 533 chuyến xe có dấu hiệu của Tội gây ô nhiễm môi trường, quy định tại Điều 235 Bộ luật Hình sự.

Công ty Phú Minh Vina có trụ sở tại tỉnh Phú Thọ (Ảnh: Công Phú Minh Vina).

Theo kết luận, từ ngày 1/7/2025, Phú Minh Vina ký hợp đồng thuê và bàn giao phương tiện vận chuyển với Công ty Đức Minh Khôi. Đến ngày 28/6/2026, đơn vị này đã vận chuyển số chất thải trên từ Nhà máy Phú Minh Vina để đổ trái phép tại Hà Nội và Phú Thọ.

Thanh tra Chính phủ đã chuyển hồ sơ, tài liệu vụ việc và kiến nghị Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Phú Thọ xem xét khởi tố, xử lý theo thẩm quyền.

Cũng liên quan đến dấu hiệu của Tội gây ô nhiễm môi trường, từ năm 2023 đến ngày 25/6/2026, Phú Minh Vina ký 4 hợp đồng với Công ty Cổ phần Xử lý chất thải Phú Thọ để vận chuyển, xử lý khoảng 10.000 tấn tro xỉ và chất thải rắn công nghiệp thông thường.

Tuy nhiên, theo kết quả phân tích mẫu tại ô chôn lấp bãi rác, tổng dầu mỡ khoáng vượt ngưỡng chất thải nguy hại theo quy chuẩn kỹ thuật môi trường. Thanh tra Chính phủ đã chuyển hồ sơ và kiến nghị Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an xem xét khởi tố, xử lý theo quy định.

Một vi phạm khác được xác định là việc không xử lý theo quy định khoảng 1.160 tấn chất thải, trong đó có gần 700 tấn chất thải nguy hại.

Cụ thể, từ tháng 1/2025 - 6/2026, Công ty vận chuyển khoảng 118 tấn chất thải nguy hại ra môi trường không đúng quy định. Ngoài ra, một phương tiện đã vận chuyển hơn 1.000 tấn chất thải tiếp nhận từ 57 chủ nguồn thải nhưng không đưa về Nhà máy để xử lý. Hành vi này có dấu hiệu của Tội vi phạm quy định về quản lý chất thải nguy hại theo Điều 236 Bộ luật Hình sự.

Đáng chú ý, Thanh tra Chính phủ còn xác định Công ty sử dụng đồng thời 2 phần mềm kế toán. Phần mềm MISA được sử dụng để ghi sổ, lập báo cáo tài chính và kê khai thuế. Trong khi đó, phần mềm Dtech được sử dụng để hạch toán kết quả hoạt động kinh doanh thực tế khác với MISA.

Qua kiểm tra, số tiền mặt hơn 8,4 tỷ đồng bị bỏ ngoài sổ kế toán trên phần mềm MISA. Thanh tra Chính phủ xác định hành vi này có dấu hiệu của Tội vi phạm quy định về kế toán và Tội trốn thuế, đồng thời đã chuyển hồ sơ đến Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an xem xét, xử lý.

Vượt công suất, sử dụng thiết bị ngoài giấy phép

Ngoài các hành vi có dấu hiệu hình sự, Thanh tra Chính phủ còn xác định nhiều vi phạm hành chính trong hoạt động xử lý chất thải.

Trong giai đoạn 2023-2025, Công ty thực tế thu gom, tiếp nhận và xử lý hơn 183.000 tấn chất thải. Trong khi đó, tổng khối lượng được phép xử lý theo giấy phép chỉ hơn 117.000 tấn.

Sau khi tính cả lượng chuyển giao cho đơn vị khác, Công ty đã vượt tổng công suất được cấp phép khoảng 31.000 tấn. Riêng năm 2024 vượt trên 20.000 tấn.

Hành vi này thuộc trường hợp bị xử phạt từ 200-240 triệu đồng và có thể bị đình chỉ hoạt động của cơ sở xử lý chất thải rắn thông thường từ 1-3 tháng theo quy định tại Nghị định 45/2022.

Thanh tra Chính phủ đã lập biên bản vi phạm hành chính và chuyển hồ sơ đến Chủ tịch UBND tỉnh Phú Thọ để xem xét, xử phạt theo thẩm quyền.

Công ty cũng bị xác định đã sử dụng thêm một thiết bị đốt để xử lý chất thải nguy hại nhưng thiết bị này không có trong giấy phép xử lý chất thải nguy hại được cấp.

Hành vi trên thuộc trường hợp bị phạt từ 300-500 triệu đồng. Hình thức xử phạt bổ sung có thể là tước quyền sử dụng giấy phép môi trường từ 6-9 tháng. Hồ sơ đã được chuyển đến Chủ tịch UBND tỉnh Phú Thọ xem xét, xử lý.

Bên cạnh đó, số liệu về chất thải nguy hại trong báo cáo của Công ty có sự chênh lệch lớn so với báo cáo định kỳ gửi cơ quan quản lý. Tổng khối lượng chênh lệch trong 3 năm từ 2023-2025 là trên 35.000 tấn.

Hành vi báo cáo không đúng, không đầy đủ có mức phạt từ 10-20 triệu đồng. Thanh tra Chính phủ đã lập biên bản và chuyển hồ sơ đến Chủ tịch UBND tỉnh Phú Thọ để xử lý theo thẩm quyền.

Thanh tra Chính phủ cho biết đã phối hợp với các lực lượng chức năng kiểm tra, xác minh, thu thập tài liệu, dữ liệu điện tử và trưng cầu giám định. Hồ sơ các vụ việc có dấu hiệu tội phạm đã được chuyển cơ quan điều tra để xem xét khởi tố, xử lý.

Đối với UBND tỉnh Phú Thọ và UBND Tp.Hà Nội, Thanh tra Chính phủ kiến nghị rà soát, thanh tra, kiểm tra việc chấp hành pháp luật trong hoạt động thu gom, vận chuyển, tiếp nhận và xử lý chất thải trên địa bàn.

Thanh tra Chính phủ cũng yêu cầu Công ty Phú Minh Vina chấm dứt các hành vi vi phạm, đồng thời khẩn trương khắc phục hậu quả được xác định qua thanh tra.