Từ vùng vịnh ra biển mở
Tại xã Phan Rí Cửa (Lâm Đồng), biển từ lâu gắn bó với đời sống của nhiều ngư dân. Có người chọn ra khơi đánh bắt, nhưng cũng có những ngư dân gắn bó với những chiếc lồng bè nuôi thủy sản. Trên biển, cá bớp, cá mú, cá chim vây vàng là những loại được nuôi khá phổ biến. Ven bờ, người dân còn nuôi ốc hương.
Khi cá đến lứa, thương lái tìm đến tận nơi thu mua. Theo người nuôi, tùy từng loại thủy sản và vụ nuôi, lợi nhuận có thể đạt từ 30-60%. Hiệu quả kinh tế từ mỗi vụ nuôi là động lực để nhiều hộ tiếp tục giữ nghề.

Nuôi cá lồng bè ở Lâm Đồng.
Ông Phạm Văn Phú, ngụ thôn Hà Thủy 1, xã Phan Rí Cửa, cho biết, nguồn cá giống được người dân địa phương đánh bắt hoặc thu mua từ ngư dân, sau đó đưa về nuôi. Theo ông Phú, cá tươi, chất lượng tốt giúp sản phẩm có giá trị cao hơn, qua 3 mùa nuôi, lợi nhuận đạt kết quả vượt kỳ vọng.
Tuy nhiên, nuôi cá lồng bè trên biển không phải lúc nào cũng thuận lợi. Những tháng đầu vụ, cá có thể hao hụt nhiều; dịch bệnh, biến động nước biển, tảo nở hoa hay những đợt biển động bất ngờ đều có thể tác động trực tiếp đến vụ nuôi.
Mỗi khi thời tiết thay đổi, người nuôi phải theo dõi màu nước, nhìn đàn cá và theo dõi thời tiết để kịp thời điều chỉnh cách chăm sóc. Qua từng vụ, kinh nghiệm được tích lũy, kỹ thuật nuôi từng bước thay đổi.

Nhiều ngư dân bắt đầu nghĩ đến việc đưa lồng bè ra xa hơn, từ vùng vịnh tương đối kín ra khu vực biển mở.
Khi đã quen với nghề, nhiều ngư dân bắt đầu nghĩ đến việc đưa lồng bè ra xa hơn, từ vùng vịnh tương đối kín ra khu vực biển mở, nơi được kỳ vọng có điều kiện nuôi và dư địa phát triển lớn hơn.
Ông Nguyễn Văn Vinh, ngụ thôn Phú Thủy, xã Phan Rí Cửa, cho rằng, nuôi trong vịnh có ưu điểm là tương đối an toàn, hạn chế sự cố do sóng gió. Tuy nhiên, nếu có thể đưa lồng bè ra vùng biển mở, hiệu quả kinh tế có thể sẽ cao hơn.
Xã Phan Rí Cửa có hơn 10,5km bờ biển, vừa có vùng vịnh kín vừa có vùng biển rộng. Đây là điều kiện để địa phương phát triển nghề nuôi thủy sản trên biển. Tuy nhiên, khi ra biển mở, sóng gió mạnh hơn cũng đồng nghĩa những chiếc lồng bè gỗ truyền thống sẽ phải thay đổi.
Đại diện UBND xã Phan Rí Cửa cho biết, địa phương hiện có 71,02ha diện tích nuôi trồng thủy sản. Trong đó, diện tích mặt nước nuôi trồng thủy sản mặn, lợ là 29,99ha, chủ yếu nuôi tôm thẻ chân trắng, ốc hương và nuôi lồng bè. Hiện có khoảng 28 hộ nuôi lồng bè trên địa bàn, chủ yếu sử dụng lồng gỗ.

Lồng nuôi cá HDPE ở Lâm Đồng.
Trước định hướng phát triển nuôi hải sản xa bờ, Đại diện UBND xã Phan Rí Cửa cho rằng, người dân cần thay đổi nhận thức, từng bước chuyển sang sử dụng lồng bè bằng vật liệu nhựa HDPE thay cho lồng gỗ truyền thống.
Lồng HDPE có chi phí đầu tư ban đầu cao hơn nhưng được đánh giá có độ bền cao, có thể sử dụng trong thời gian dài, chịu được điều kiện sóng gió và phù hợp với việc đưa lồng bè ra vùng biển mở. Việc sử dụng vật liệu này cũng góp phần giảm nguy cơ phát sinh chất thải, hướng đến bảo vệ môi trường biển và duy trì hoạt động nuôi trồng lâu dài.
Nuôi biển theo hướng hiện đại, bền vững
Từ những chiếc lồng bè trong vùng vịnh, ngư dân Phan Rí Cửa đang đứng trước một bước chuyển mới: mở rộng không gian nuôi ra vùng biển mở.
Để hướng đi này phát triển ổn định, bà Nguyễn Thị Yến, đại diện Chi cục Thủy sản và Biển đảo tỉnh Lâm Đồng cho rằng, cần tăng cường chuyển giao, hướng dẫn kỹ thuật cho người nuôi, nhất là những hộ mới tham gia. Trong đó, có thể nghiên cứu, thí điểm mô hình nuôi lồng chìm tại vùng biển mở để phù hợp với điều kiện sóng gió.
Cùng với công nghệ nuôi, việc chủ động nguồn giống cũng được đặt ra. Các đơn vị chuyên môn định hướng đầu tư nghiên cứu, sản xuất giống cá biển, tôm hùm và ưu tiên các loài đặc thù của địa phương như sò lông, điệp quạt.
Việc liên kết giữa doanh nghiệp với các viện nghiên cứu cũng được khuyến khích nhằm ứng dụng công nghệ mới, nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm. Song song đó là tổ chức các lớp đào tạo, tập huấn kỹ thuật ngắn hạn cho lao động địa phương, giúp người nuôi từng bước làm chủ quy trình sản xuất.
Ở khâu tiêu thụ, ngành chức năng cũng đặt vấn đề mở rộng các kênh phân phối, đẩy mạnh thương mại điện tử, cung cấp thông tin thị trường và thúc đẩy liên kết giữa doanh nghiệp với người nuôi để hướng đến bao tiêu sản phẩm, góp phần ổn định đầu ra và giá bán.

Nuôi thủy sản lồng bè ở Phú Quý.
Đặc biệt, hợp tác quốc tế trong chuyển giao khoa học - công nghệ về thiết kế, vật liệu lồng bè, nghiên cứu và phát triển giống thủy sản có năng suất cao, khả năng kháng bệnh và thích nghi với biến đổi khí hậu được xem là một trong những hướng cần quan tâm.
Ông Nguyễn Văn Chiến - Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lâm Đồng - cho biết, phát triển nuôi biển không chỉ hướng đến tạo đột phá về sản lượng, giá trị, chuyển đổi sâu sắc cơ cấu ngành thủy sản mà còn gắn liền với bảo đảm quốc phòng, an ninh, chuyển đổi sinh kế cho ngư dân và bảo vệ môi trường sinh thái vùng bờ.
Theo ông Chiến, tỉnh sẽ từng bước mở rộng nuôi biển theo hướng hiện đại, tăng sản lượng phục vụ nhu cầu tiêu dùng, du lịch và chế biến, đồng thời chú trọng phát triển sản xuất con giống. Cùng với đó, việc quản lý không gian biển cần được thực hiện theo hướng tổng hợp, hiện đại và hướng đến xuất khẩu. Gắn nuôi biển với bảo vệ an ninh quốc phòng, tái tạo nguồn lợi sinh thái, nâng cao thu nhập cho ngư dân và kết hợp du lịch.
Link nội dung: https://phapluatcongdan.vn/lam-dong-mo-huong-moi-trong-nuoi-trong-thuy-san-ky-vong-nang-gia-tri-tung-long-ca-a82079.html