Đại học Quốc gia TP.HCM dành 1.875 tỉ đồng, chạy đua AI, chip, robot, công nghệ lượng tử

Đại học Quốc gia TP.HCM dành 1.875 tỉ đồng phát triển các công nghệ chiến lược như AI, chip bán dẫn, robot... - Ảnh: TRẦN HUỲNH

Đại học Quốc gia TP.HCM đặt mục tiêu đến sau năm 2030 từng bước làm chủ các công nghệ lõi, phát triển hạ tầng nghiên cứu quy mô lớn và tạo ra các sản phẩm có khả năng ứng dụng trong y tế, sản xuất và đời sống.

10 nhóm công nghệ chiến lược, ưu tiên chip, AI và robot

Theo lộ trình, Đại học Quốc gia TP.HCM sẽ nghiên cứu và phát triển công nghệ chiến lược theo ba giai đoạn, từ nay đến năm 2030 và sau năm 2030, tập trung vào 10 nhóm gồm công nghệ số, trí tuệ nhân tạo (AI) và dữ liệu; chip bán dẫn và vi mạch; robot và tự động hóa; hàng không, vũ trụ và kinh tế tầm thấp; công nghệ sinh học; y sinh và chăm sóc sức khỏe; vật liệu tiên tiến; năng lượng và môi trường; công nghệ lượng tử; đường sắt tốc độ cao và đường sắt đô thị.

Ở lĩnh vực AI và dữ liệu, trước mắt là các ứng dụng trong y tế, giáo dục, quản trị công, dữ liệu lớn và truy xuất nguồn gốc; đến năm 2030 phát triển AI đa phương thức, mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) tiếng Việt, bản sao số và AI cho sản xuất thông minh, hướng tới AI chủ quyền và hệ sinh thái dữ liệu quốc gia.

Chip bán dẫn và vi mạch là hướng ưu tiên, với mục tiêu phát triển hạ tầng dùng chung, chip Edge AI, chip cho IoT, UAV và tín hiệu siêu cao tần; đến năm 2030 mở rộng sang RISC-V, chip quang, radar, tác chiến điện tử và đóng gói tiên tiến, sau đó hướng tới chip hiệu năng cao, 6G và hàng không - vũ trụ.

Với robot và tự động hóa, trước mắt tập trung robot dịch vụ, cobot, sau đó phát triển robot công nghiệp và hệ thống tự hành. Hàng không - vũ trụ ưu tiên UAV, định vị không GPS, điều khiển bay, radar và chip, tiến tới quan trắc Trái đất, môi trường và công nghệ vệ tinh.

Ở công nghệ sinh học, tập trung vi sinh, enzyme, chế phẩm sinh học; đến năm 2030 phát triển sinh học tổng hợp, công nghệ tế bào, vắc xin, chỉnh sửa gene và thuốc mới.

Y sinh ưu tiên chẩn đoán phân tử, AI hỗ trợ chẩn đoán, sau đó phát triển organoid, in sinh học 3D, y học tái tạo và y học chính xác.

Vật liệu tiên tiến hướng từ vật liệu xanh, tái chế đến vật liệu nano, bán dẫn, vật liệu lượng tử và siêu dẫn. Năng lượng - môi trường tập trung kinh tế tuần hoàn, giảm phát thải, pin lưu trữ, hydro xanh và công nghệ carbon, tiến tới năng lượng thế hệ mới.

Đáng chú ý, công nghệ lượng tử được nghiên cứu từ mô phỏng, thuật toán đến tính toán, truyền thông, mật mã và cảm biến lượng tử, hướng tới làm chủ công nghệ lõi.

Hơn 100 đề tài công nghệ số và AI

Quy mô nghiên cứu đang được thể hiện qua số lượng chương trình và đề tài dự kiến triển khai.

Theo báo cáo, năm 2026 Đại học Quốc gia TP.HCM có 63 đề tài thuộc nhóm công nghệ số và AI, 54 đề tài về sinh học và vi sinh, 50 đề tài về năng lượng và vật liệu, 10 đề tài về robot và tự động hóa, 8 đề tài về chip bán dẫn và 8 đề tài về an ninh mạng và lượng tử.

Năm 2027, số đề tài công nghệ số và AI dự kiến tăng lên 72. Hiện đã có các chương trình được phê duyệt về AI trong y tế và quản lý hành chính công; công nghệ sinh học, gồm in sinh học 3D, vắc xin, tế bào gốc, dược liệu; cùng chương trình phát triển vi mạch, bán dẫn.

Đồng thời, đơn vị này đang xây dựng chương trình nghiên cứu về công nghệ hàng không và vũ trụ, công nghệ đường sắt tốc độ cao và đường sắt đô thị; chờ TP.HCM phê duyệt hai trung tâm xuất sắc về tế bào gốc và kỹ thuật y sinh.

Số đề tài đang triển khai năm 2026 và dự kiến năm 2027 theo từng nhóm công nghệ của Đại học Quốc gia TP.HCM