Sau 7 năm, 'Ngày không tiền mặt' nâng tầm, chuyển đổi thành 'Ngày tài chính số'

Họp báo thu hút nhiều chuyên gia thuộc lĩnh vực tài chính - ngân hàng - Ảnh: QUANG ĐỊNH

Ngày 26-5, dưới sự chỉ đạo của Ngân hàng Nhà nước và UBND TP.HCM, Báo Tuổi Trẻ phối hợp Văn phòng, Vụ Thanh toán (Ngân hàng Nhà nước), Sở Công Thương TP.HCM và Công ty Cổ phần Thanh toán Quốc gia Việt Nam (Napas) tổ chức họp báo công bố chương trình Ngày tài chính số 2026 với chủ đề "Thanh toán thông minh thúc đẩy tài chính số".

Từ thanh toán không tiền mặt đến giải pháp tài chính số toàn diện

Đây là bước chuyển đổi quan trọng từ chương trình "Ngày không tiền mặt 16-6", sáng kiến được khởi xướng từ năm 2019 nhằm thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt tại Việt Nam.

Sau 7 năm triển khai, chương trình "Ngày không tiền mặt" đã góp phần thay đổi thói quen tiêu dùng, thúc đẩy thanh toán số trong đời sống hằng ngày và đóng góp tích cực vào kết quả thực hiện Đề án phát triển thanh toán không dùng tiền mặt giai đoạn 2021 - 2025 theo Quyết định 1813 của Chính phủ.

Bước sang giai đoạn mới, thanh toán không dùng tiền mặt không còn chỉ là một phương thức giao dịch tiện lợi, mà đang trở thành nền tảng quan trọng để phát triển tài chính số, kinh tế số và xây dựng hệ sinh thái tài chính toàn diện cho người dân và doanh nghiệp. 

Trong bối cảnh Chính phủ đẩy mạnh chuyển đổi số quốc gia, triển khai nhiều chính sách mới liên quan đến quản lý tài khoản thanh toán, hóa đơn điện tử, quản lý thuế với hộ kinh doanh và thúc đẩy kinh tế tư nhân, nhu cầu tiếp cận các dịch vụ tài chính hiện đại ngày càng cấp thiết.

Thanh toán số được xem là "cửa ngõ" để người dân, hộ kinh doanh và doanh nghiệp nhỏ tiếp cận sâu hơn với hệ sinh thái tài chính hiện đại như tín dụng, tiết kiệm, quản lý dòng tiền, thương mại điện tử và các dịch vụ tài chính số khác.

Đặc biệt, việc mở rộng thanh toán số và chuẩn hóa dữ liệu giao dịch đang tạo điều kiện để hàng triệu hộ kinh doanh nhỏ lẻ từng bước minh bạch hoạt động tài chính, nâng cao năng lực quản trị và tiếp cận tín dụng chính thức.

Tài chính số vận hành của nền kinh tế số

Theo ông Trần Xuân Toàn, Phó Tổng biên tập Báo Tuổi Trẻ - Chương trình “Ngày không tiền mặt 16-6” trong hơn 7 năm qua cùng với các cơ quan quản lý đã giúp hình thành thói quen giao dịch không tiền mặt trong đời sống người dân - Ảnh; QUANG ĐỊNH

Nói thêm về sự chuyển đổi này, Nhà báo Trần Xuân Toàn - Phó Tổng biên tập Báo Tuổi Trẻ, Trưởng ban tổ chức Ngày tài chính số 2026, trên nền tảng hạ tầng thanh toán đã vững chắc, việc nâng tầm, chuyển đổi từ "Ngày Không tiền mặt" sang "Ngày Tài chính số" chính là một bước chuyển tất yếu, phù hợp với xu thế phát triển của kỷ nguyên số và định hướng chiến lược của ngành ngân hàng. 

Chính sự hội tụ của công nghệ dữ liệu, hạ tầng thanh toán liên ngân hàng thông suốt và sự khơi thông của chính sách đã mở ra cơ hội lớn để chúng ta kết nối thanh toán không chỉ nội địa mà còn xuyên biên giới, bảo vệ dữ liệu cá nhân tối ưu và kiến tạo nên một không gian tài chính số an toàn tuyệt đối cho người sử dụng.

Theo ông Toàn, Việt Nam hiện nay đang bước vào một cái giai đoạn mới, nơi mà tài chính số không chỉ là công cụ thanh toán và mở ra cái hạ tầng vận hành của nền kinh tế số là động lực thúc đẩy cho tăng trưởng mới, đồng thời mở ra cơ hội tiếp cận tài chính cho hàng triệu người dân của doanh nghiệp đặc biệt.

Đây cũng là xu hướng đang diễn ra tại nhiều quốc gia trong khu vực. Chẳng hạn, Singapore đang xây dựng một trung tâm tài chính số hàng đầu Châu Á. Thái Lan đã thành công trong việc phổ cập thanh toán số toàn dân thông qua hệ thống quốc gia. Indonesia phát triển mạnh các mô hình kết hợp với tài chính số giúp mở rộng tài chính toàn diện cho hàng chục triệu người dân…

Với những kinh nghiệm đó, nhà báo Xuân Toàn cho rằng cạnh tranh trong tương lai không chỉ là cạnh tranh về công nghệ mà là năng lực xây dựng một hệ sinh thái tài chính số toàn diện, an toàn. Trong khi đó, Việt Nam hiện nay đang có rất nhiều các cơ hội và thuận lợi. Đó là dân số trẻ, tỷ lệ người sử dụng điện thoại thông minh cao, thương mại điện tử tăng trưởng mạnh… Đặc biệt là hạ tầng dữ liệu định danh điện tử quốc gia đang dần bước vào hoàn thiện.

"Đây chính là thời cơ chín muồi để chúng ta chuyển từ mục tiêu không tiền mặt sang mục tiêu lớn hơn, đó là tài chính số toàn diện. Đó cũng là chính là lý do mà Báo Tuổi Trẻ, Vụ Thanh toán, Sở Công thương cũng như là các cơ quan, đơn vị phối hợp để nâng Ngày Không tiền mặt thành Ngày Tài chính số", ông Toàn phát biểu.

Thúc đẩy tiêu dùng nội địa, hỗ trợ tiểu thương số hóa hoạt động kinh doanh

ông Phạm Anh Tuấn - Vụ trưởng Vụ Thanh toán cho biết Ngày tài chính số 2026 hướng tới mục tiêu cao hơn, đó là tài chính toàn diện, giúp mọi người dân có thể tiếp cận các dịch vụ tài chính một cách minh bạch, an toàn và hiệu quả nhất. - Ảnh: QUANG ĐỊNH

Phát biểu tại buổi họp báo, ông Phạm Anh Tuấn - Vụ trưởng Vụ Thanh toán (Ngân hàng Nhà nước) - cho biết việc duy trì và nâng tầm một sự kiện có sức lan tỏa lớn, chuyển đổi mạnh mẽ từ "Ngày Không tiền mặt" sang một chương trình mới mang tầm vóc chiến lược mới là "Ngày Tài chính số" là bước chuyển tất yếu, phù hợp với xu thế phát triển của kỷ nguyên số và định hướng chiến lược của ngành ngân hàng.

Nhìn lại hành trình 7 năm đã qua, bắt đầu từ năm 2019, Chương trình "Ngày Không tiền mặt" đã hoàn thành xuất sắc sứ mệnh lịch sử trong việc thay đổi thói quen thanh toán của người dân Việt Nam. Từ những ngày đầu còn bỡ ngỡ với mã QR hay ví điện tử, đến cuối năm 2025, chúng ta đã ghi nhận hơn 25,2 tỉ giao dịch không dùng tiền mặt với giá trị đạt trên 362 triệu tỷ đồng - những con số minh chứng cho sự bùng nổ của kinh tế số.

"Năm 2026 đánh dấu nhiều sự thay đổi quan trọng trong quản lý nhà nước trong lĩnh vực ngân hàng - tài chính. Trên nền tảng hạ tầng thanh toán đã vững chắc, chúng ta tiến tới xây dựng một hệ sinh thái "Tài chính số" toàn diện.

Với chủ đề "Thanh toán thông minh - Thúc đẩy tài chính số", chương trình năm nay không chỉ dừng lại ở việc thúc đẩy thanh toán không tiền mặt, mà còn hướng tới mục tiêu cao hơn, đó là tài chính toàn diện, giúp mọi người dân, từ người dân thành thị đến tiểu thương tại các chợ truyền thống đều có thể tiếp cận các dịch vụ tài chính một cách minh bạch, an toàn và hiệu quả nhất", đại diện Ngân hàng Nhà nước cho biết. 

Khách mời check-in trước sự kiện. Ảnh: QUANG ĐỊNH

TP.HCM đẩy mạnh hạ tầng thương mại hiện đại, thúc đẩy tài chính số

Chia sẻ với các ý kiến của đại diện báo Tuổi Trẻ và đại diện Ngân hàng Nhà nước, ông Nguyễn Nguyên Phương - Phó giám đốc Sở Công thương TP.HCM - cho rằng trong bối cảnh TP.HCM được giao mục tiêu tăng trưởng GRDP hai con số, thì lĩnh vực công nghiệp - thương mại cũng gắn chặt với những chỉ tiêu rất cụ thể.

Trong đó, ngành công thương đang tập trung phát triển hạ tầng, triển khai các giải pháp nhằm đưa TP.HCM phát triển theo hướng mua sắm, tiêu dùng văn minh và hiện đại thông, thanh toán không tiền mặt, thanh toán số đáp ứng xu hướng đó.

Ông Nguyễn Nguyên Phương - Phó giám đốc Sở Công thương TP.HCM - cho biết Ngày Tài chính số 2026 sẽ thúc đầy tiêu dùng văn minh, hiện đại - Ảnh: QUANG ĐỊNH

"Sở Công thương TP.HCM là một trong những đơn vị đồng hành cùng Báo Tuổi Trẻ và Ngân hàng Nhà nước trong việc triển khai các chủ trương của Chính phủ và TP.HCM liên quan đến thanh toán không tiền mặt, tài chính số", ông Nguyễn Nguyên Phương nói và khẳng định ngành công thương thành phố sẽ nỗ lực tối đa để hỗ trợ các cơ quan, đơn vị, đặc biệt là các chủ thể đang trực tiếp và gián tiếp thúc đẩy hoạt động của "Ngày tài chính số", góp phần phát triển ngành công nghiệp - thương mại TP.HCM.

Thông qua sự kiện "Ngày tài chính số 2026", lãnh đạo Sở Công thương TP.HCM nhấn mạnh, các doanh nghiệp và những đơn vị liên quan nếu có nhu cầu và mong muốn cơ hội kết nối, sở luôn sẵn sàng hỗ trợ, để cùng triển khai các hoạt động chung, hài hòa lợi ích, đóng góp cho tăng trưởng kinh tế của TP.HCM cũng như cả nước.

Nhiều hoạt động trải nghiệm tài chính số quy mô lớn

Chương trình Ngày tài chính số 2026 sẽ diễn ra từ tháng 5 đến tháng 9-2026 với nhiều hoạt động nổi bật.

Mở đầu là chiến dịch "Chuyển mã QR - Nhận đa lợi ích", triển khai tại các khu vực giao thương sôi động như chợ Bến Thành, phố ẩm thực Phan Xích Long… nhằm hỗ trợ hộ kinh doanh chuẩn hóa thanh toán số, kết nối các giải pháp thanh toán thông minh và thúc đẩy thanh toán xuyên biên giới.

Tiếp nối là hội thảo "Thanh toán thông minh trong kỷ nguyên số", diễn ra sáng 6-6 tại khách sạn Rex (phường Sài Gòn, TP.HCM), với sự tham dự của lãnh đạo Chính phủ, cơ quan quản lý, chuyên gia kinh tế, ngân hàng, doanh nghiệp công nghệ và tổ chức tài chính.

Điểm nhấn của chương trình là "Lễ hội Tài chính số", diễn ra từ ngày 6 đến 7-6, d từ 7h30 đến 21h30 tại phố đi bộ Nguyễn Huệ (phường Sài Gòn, TP.HCM), dự kiến thu hút khoảng 100.000 - 120.000 lượt người tham dự.

Song song đó, chương trình tiếp tục phối hợp cùng Sở Công thương TP.HCM triển khai "Tháng khuyến mãi - Shopping Season", góp phần kích cầu tiêu dùng, thúc đẩy thanh toán số và lan tỏa thói quen giao dịch hiện đại trong cộng đồng.

Ban tổ chức kỳ vọng chuỗi hoạt động này không chỉ thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt mà còn góp phần xây dựng hệ sinh thái tài chính số toàn diện tại Việt Nam, tạo điều kiện để người dân, hộ kinh doanh và doanh nghiệp tiếp cận thuận lợi hơn với các dịch vụ tài chính hiện đại, minh bạch và an toàn, từ đó thúc đẩy phát triển kinh tế số, kinh tế tư nhân và nâng cao chất lượng cuộc sống trong kỷ nguyên số.

Buổi họp báo thu hút đông đảo sự tham gia của các tổ chức tín dụng, doanh nghiệp. Ban tổ chức không chỉ thông tin về các hoạt động của chương trình năm nay mà còn công bố một bước ngoặt trong hành trình 8 năm mà Báo Tuổi Trẻ, Ngân hàng Nhà nước, Sở Công thương TP.HCM, Napas và các đơn vị đã đồng hành đã cùng nhau thúc đẩy thanh toán không tiền mặt nói riêng và chiến lược tài chính toàn diện nói chung. - Ảnh: QUANG ĐỊNH

Sau 8 năm, chương trình Ngày không tiền mặt 16-6 hàng năm đã góp phần việc thay đổi nhận thức, xóa bỏ rào cản tâm lý e ngại của người dân, kích cầu tiêu dùng và từng bước hình thành thói quen “một chạm”, “quét mã QR”, thanh toán Online trong đời sống hằng ngày của hàng triệu người dân Việt Nam. - Ảnh: QUANG ĐỊNH

Ông Nguyễn Nguyên Phương (bên trái), phó giám đốc Sở Công thương TP.HCM cho rằng chương trình Ngày tài chính số sẽ góp phần thúc đẩy thương mại, tiêu dùng của thành phố, đóng góp vào mục tiêu tăng trưởng hai con số - Ảnh: QUANG ĐỊNH

Chuyển đổi từ “Ngày Không tiền mặt” sang “Ngày Tài chính số” là bước đi phù hợp với xu thế phát triển của kỷ nguyên số và định hướng chiến lược của ngành ngân hàng - Ảnh: QUANG ĐỊNH