Mưa sao băng rực sáng đêm nay (5/5): "Bữa tiệc ánh sáng" chỉ kéo dài vài giờ

Hội Thiên văn và Vũ trụ học Việt Nam cho biết, mưa sao băng Eta Aquarids đang diễn ra và sẽ đạt cực điểm vào tuần này. Năm nay, với việc xảy ra vào nửa sau của tháng Âm lịch, một số sao băng của hiện tương này sẽ bị che mờ bởi ánh Trăng. Dù vậy, với những nơi có thời tiết lý tưởng, bạn vẫn sẽ có cơ hội nhìn thấy những vệt sáng đáng chú ý nhất.

Mưa sao băng Eta Aquarids gần Westcliffe, Colorado, ngày 5/5/2024. Ảnh: EarthSky Community Photos

Eta Aquarids là mưa sao băng loại trên trung bình xảy ra hằng năm từ khoảng 19/4 đến 20/5. Tuy nhiên, thời điểm quan sát tốt nhất đối với mưa sao băng thường chỉ ở 1 hoặc 2 đêm quanh cực điểm của nó.

Thời điểm quan sát "bữa tiệc ánh sáng" lý tưởng nhất là rạng sáng ngày mùng 6/5, trong khoảng từ sau 2h cho tới khi trời sáng. Trên thực tế, đêm trước và sau thời điểm nêu trên bạn cũng có thể nhìn thấy rất nhiều sao băng nếu có điều kiện quan sát tốt.

Mưa sao băng Eta Aquarids có vị trí trung tâm là chòm sao Aquarius (tiếng Việt thường dịch là Bảo Bình). Bạn có thể tìm thấy chòm sao này ở bầu trời phía Đông (nếu bạn không quen với việc xác định các chòm sao thì đơn giản là nhìn bầu trời phía Đông, ở độ cao khoảng từ 30 đến 70 độ cũng được). Dưới đây là hình ảnh chòm sao Aquarius và vị trí trung tâm của mưa sao băng Eta Aquarids (hình ảnh của Universe Today).

Mưa sao băng rực sáng bầu trời đêm nay.

Mưa sao băng này có nguồn gốc từ sao chổi Halley. Các mảnh vụn của sao chổi này để lại tạo thành một dải thiên thạch cắt qua quỹ đạo Trái Đất và khi hành tinh của chúng ta đi qua khu vực này, các mảnh vụn (các thiên thạch) lao vào khí quyển Trái Đất và cháy sáng do áp suất khí quyển tạo thành rất nhiều sao băng có thể nhìn thấy từ mặt đất. (Sao chổi Halley là sao chổi chu kỳ ngắn, cứ 76 năm nó lại tới gần Mặt Trời và có thể được quan sát từ Trái Đất. Lần tiếp theo nó xuất hiện sẽ là năm 2061).

Mặc dù đây không phải một mưa sao băng lớn hằng năm, nhưng nó từng được ghi nhận có khá nhiều sao băng dài và sáng.

Dù có vùng trung tâm là chòm sao Aquarius như nêu trên, thực tế thì các sao băng của Eta Aquarids có thể tới từ mọi hướng trên bầu trời.

Thời gian quan sát nêu trên tương ứng với Trăng khuyết cuối tháng Âm lịch. Ánh Trăng sẽ cản trở việc quan sát những sao băng mờ và do đó bạn chỉ có thể nhìn thấy những sao băng sáng nhất ở vùng bầu trời ít bị ánh Trăng ảnh hưởng. Bạn cũng cần một bầu trời ít ô nhiễm và thời tiết thuận lợi. Do đó, với hiện tượng lần này, có lẽ chỉ những ai ở những vùng ít ánh sáng đô thị và có bầu trời không mây mới có nhiều cơ hội quan sát.

Vào đêm cực điểm, khi chòm sao Aquarius đã ở đủ cao (khoảng 2H sáng trở đi) và mắt bạn đã quen với bóng tối của bầu trời (thường mất từ 10 tới 15 phút), bạn có thể thấy khoảng 20 tới 30 sao băng mỗi giờ đối với những nơi có thời tiết lý tưởng và gần như không ô nhiễm ánh sáng, và ít hơn một chút nếu bạn ở nơi có ô nhiễm.

Hãy lưu ý rằng, mưa sao băng không phải giống như trong những bức tranh minh họa hay trong những bộ phim hoạt hình, 30 hay thậm chí 50 sao băng mỗi giờ ngay cả với thời tiết lý tưởng, nên bạn cần khá kiên nhẫn khi quan sát. Bạn nên chuẩn bị tư thế quan sát, một chiếc ghế dài để ngả lưng. Bạn không cần bất cứ thiết bị nào để theo dõi hiện tượng này, hãy dùng mắt thường vì đó chính là cách tốt nhất.

Khánh Linh (t/h)

Tham khảo thêm

Cuộc thi chim giải thưởng 2 ô tô, hàng chục xe máy gây xôn xao, ban tổ chức nói gì?

Tham khảo thêm

Chuyên gia lý giải nguyên nhân khiến cả nước liên tiếp hứng dông lốc, mưa đá dữ dội

Tham khảo thêm

Dự báo thời tiết 5/5: Miền Bắc se lạnh, mưa giảm dần, miền Trung cảnh báo dông lốc và mưa đá