Ký ức những ngày tháng Tư lịch sử của người lính Nghệ An

Từ bước chân người lính trẻ đến những ngày tháng Tư lịch sử

Ngược thời gian về tháng 10/1964, khi vừa tròn 23 tuổi, chàng trai Nguyễn Xuân Dinh khoác ba lô lên đường nhập ngũ và được phân vào đại đội C120, Huyện đội Quỳnh Lưu, tỉnh Nghệ An.

Ngày ấy, chiến tranh đang vào giai đoạn ác liệt. Thế nhưng, quyết định nhập ngũ của ông cũng giản dị như bao thanh niên cùng thời bấy giờ, bởi họ quyết tâm là đi để bảo vệ đất nước.

Cứ đến những ngày tháng Tư lịch sử, ông Dinh lại khoác lên mình bộ quân phục để nhớ về những ký ức "một thời hoa lửa".

Ông kể: "Chỉ ba ngày sau khi về đơn vị, tôi đã bước vào trận đánh đầu tiên. Trận ấy, đơn vị lập được chiến công bắn hạ được một máy bay Mỹ, bảo vệ an toàn ga và cầu Hoàng Mai".

Từ dấu mốc đầu tiên ấy, cuộc đời quân ngũ của ông là chuỗi ngày nối tiếp của thử thách. Trong bom đạn, người lính trẻ dần trưởng thành, không chỉ ở kỹ năng chiến đấu mà còn ở bản lĩnh và ý chí.

Đến năm 1965, người lính trẻ được kết nạp vào Đảng, rồi tiếp tục được cử đi đào tạo tại Trường Quân chính Quân khu 4. Những năm sau đó, ông lần lượt đảm nhiệm nhiều vị trí, từ cán bộ trung đội đến chính trị viên đại đội.

Năm 1972, khi chiến trường miền Trung bước vào giai đoạn khốc liệt, ông Dinh tình nguyện vào chiến trường Quảng Trị, nơi được coi là đang diễn ra trận chiến ác liệt nhất của cả nước lúc bấy giờ.

Nhắc đến Quảng Trị, ông không giấu được xúc động. Trong ký ức của ông, đó là quãng thời gian gần như không có khoảng lặng: tiếng súng dồn dập, những trận đánh giằng co từng vị trí. Ranh giới giữa sự sống và cái chết trở nên mong manh, người lính chỉ kịp sống trọn từng khoảnh khắc.

Trận đánh ông nhớ nhất là cuộc tiến công vào sở chỉ huy Tiểu đoàn 7 Thủy quân lục chiến của đối phương. Trong trận này, đơn vị đã tiêu diệt nhiều sinh lực địch, phá hủy vũ khí và phương tiện chiến đấu, qua đó góp phần giảm bớt tổn thất cho lực lượng ta.

Suốt 32 năm trong quân ngũ, ông được trao tặng nhiều phần thưởng cao quý.

Sau trận đánh, ông được giao nhiệm vụ chính trị viên Tiểu đoàn 8, Trung đoàn 18, Sư đoàn 325 để tiếp tục cùng đồng đội bám trụ, giữ vững trận địa trong những thời điểm căng thẳng nhất.

Đến tháng 3/1975, cục diện chiến trường chuyển biến nhanh chóng. Đơn vị của ông Dinh được lệnh tham gia chiến dịch giải phóng Huế. Các mũi tiến công dồn dập, tạo thế áp đảo trên toàn mặt trận.

Khi chiến dịch Chiến dịch Hồ Chí Minh bắt đầu, không khí chiến đấu càng trở nên sục sôi hơn bao giờ hết với mệnh lệnh của Đại tướng Võ Nguyên Giáp là "Thần tốc, thần tốc hơn nữa, táo bạo, táo bạo hơn nữa, tranh thủ từng giờ, từng phút, xốc tới mặt trận, giải phóng Miền Nam, quyết chiến và quyết thắng".

"Khi đó, các chiến sĩ rất hào hứng, tinh thần chiến đấu càng dâng cao, không biết mệt mỏi, không ngại hy sinh, gian khổ. Cứ như vậy quân và dân ta chiến đấu suốt ngày đêm, tiếng súng vang rền khắp bầu trời", ông nhớ lại.

Chiến tranh đã lùi xa, nhưng trong ký ức của những người cựu chiến binh, mọi thứ vẫn rõ ràng như vừa mới hôm qua.

Lúc tiến vào thành phố Hồ Chí Minh, ông cùng với đồng đội của mình đánh ở vòng ngoài. Ngày 26/4/1975, ông Dinh cùng đơn vị tiến công giải phóng Quận lỵ Long Thành. Đây cũng là thời điểm, 5 cánh quân chủ lực của ta đánh chiếm 5 mục tiêu chủ yếu là những cơ quan đầu não của ngụy quân, ngụy quyền Sài Gòn. Từ đó, làm nên Đại thắng mùa Xuân năm 1975 giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước, khép lại cuộc chiến kéo dài nhiều năm.

Hành trình "giữ lửa" của người lính cụ Hồ

Hòa bình lập lại, người lính năm xưa vẫn chưa dừng bước. Ông Nguyễn Xuân Dinh tiếp tục nhận nhiệm vụ quốc tế tại Lào và Campuchia, góp phần vào những chặng đường mới của đất nước sau ngày thống nhất.

Suốt 32 năm trong quân ngũ, ông được trao tặng nhiều phần thưởng cao quý như Huân chương Chiến công, Huân chương Kháng chiến chống Mỹ, Huân chương Bảo vệ Tổ quốc cùng nhiều huân, huy chương của Việt Nam và nước bạn.

Sau chiến tranh, những người lính cụ Hồ tiếp tục tham gia các hoạt động xã hội, giữ vai trò nòng cốt ở cơ sở.

Trở về quê hương với quân hàm Đại tá, ông lại lặng lẽ gắn bó với đời sống địa phương. Từ vai trò Bí thư Chi bộ, Chi hội trưởng Hội Cựu chiến binh đến việc chăm lo phát triển kinh tế gia đình, ông vẫn giữ nguyên tinh thần trách nhiệm của người lính năm nào.

Những năm gần đây, sức khoẻ không còn như trước, nhưng ông vẫn đều đặn tham gia các buổi nói chuyện truyền thống, kể lại câu chuyện của một thời lửa đạn cho thế hệ trẻ.

Đặc biệt là nhân dịp kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/1975 – 30/4/2026), chiều ngày 20/4/2026, Hội Cựu chiến binh xã Quỳnh Sơn đã phối hợp với Đoàn Thanh niên xã và Trường THCS Ngọc Sơn tổ chức buổi nói chuyện truyền thống đầy ý nghĩa cho các em học sinh.

Ông Dinh giữ vai trò “cầu nối ký ức”, giúp thế hệ trẻ hôm nay hiểu hơn về lịch sử dân tộc.

Tại buổi nói chuyện, ông và đồng đội đã ôn lại những trang sử hào hùng của dân tộc, đặc biệt là ý nghĩa to lớn của Đại thắng mùa Xuân năm 1975 – mốc son chói lọi trong lịch sử Việt Nam. Những câu chuyện chân thực, xúc động về một thời chiến đấu gian khổ nhưng đầy khí phách đã giúp các em học sinh hiểu sâu sắc hơn về giá trị của độc lập, tự do hôm nay.

Với ông, việc kể lại ký ức không phải để nhắc lại chiến tranh, mà để thế hệ sau hiểu được giá trị của hòa bình. Những người lính như ông mong muốn lớp trẻ đời sau sẽ giữ mãi hào khí dân tộc, ghi nhớ những trang sử hào hùng và công ơn của cha anh đi trước, ra sức cống hiến xây dựng quê hương ngày càng văn minh, giàu đẹp.

Trao đổi với phóng viên, ông Hồ Phan Long, Chủ tịch UBND xã Quỳnh Sơn cho biết, một hành trình khác vẫn đang tiếp diễn - hành trình truyền lửa. Những người lính năm xưa là người cựu chiến binh hôm nay, bằng chính cuộc đời mình, họ đang lặng lẽ nối quá khứ với hiện tại. “Với lớp trẻ, chiến tranh vốn là khái niệm xa, nhưng qua lời kể của những người lính năm xưa, lịch sử trở nên gần gũi hơn. Người cựu chiến binh Nguyễn Xuân Dinh nói riêng và Hội Cựu chiến binh xã Quỳnh Sơn nói chung đang nỗ lực giáo dục truyền thống cho thế hệ trẻ, để thế hệ hôm nay hiểu rằng hòa bình không phải là điều tự nhiên có được, mà là kết quả của những năm tháng không thể nào quên”, Chủ tịch UBND xã Quỳnh Sơn nói.